سوره یونس - آیه 61 جزء 11 - صفحه 215

    وَمَا تَكُونُ فِي شَأۡنࣲ وَمَا تَتۡلُواْ مِنۡهُ مِن قُرۡءَانࣲ وَلَا تَعۡمَلُونَ مِنۡ عَمَلٍ إِلَّا كُنَّا عَلَيۡكُمۡ شُهُودًا إِذۡ تُفِيضُونَ فِيهِۚ وَمَا يَعۡزُبُ عَن رَّبِّكَ مِن مِّثۡقَالِ ذَرَّةࣲ فِي ٱلۡأَرۡضِ وَلَا فِي ٱلسَّمَآءِ وَلَآ أَصۡغَرَ مِن ذَٰلِكَ وَلَآ أَكۡبَرَ إِلَّا فِي كِتَٰبࣲ مُّبِينٍ

    61
تفسیر روایی
[ای پیامبر!] در هیچ شغل و کاری نمی باشی، و هیچ بخشی از قرآن را که از سوی خداست، تلاوت نمی کنی، و [شما ای مردم!] هیچ کاری انجام نمی دهید، مگر آنکه وقتی سرگرم به آن کار هستید، گواه و شاهد شماییم. و به اندازه وزن ذره ای در زمین و آسمان از پروردگارت پوشیده نیست و نه کوچک تر از آن ذره و نه بزرگ تر از آن نیست، مگر آنکه در کتابی روشن ثبت است.
1 (یونس/61)

أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- وَ أَمَّا قَوْلُهُ وَ ما یَعْزُبُ عَنْ رَبِّکَ مِنْ مِثْقالِ ذَرَّةٍ فِی الْأَرْضِ وَ لا فِی السَّماءِ کَذَلِکَ رَبُّنَا لَا یَعْزُبُ عَنْهُ شَیْءٌ وَ کَیْفَ یَکُونُ مَنْ خَلَقَ الْأَشْیَاءَ لَا یَعْلَمُ مَا خَلَقَ وَ هُوَ الْخَلَّاقُ الْعَلِیمُ.

امام علی (علیه السلام)- وَ ما یَعْزُبُ عَنْ رَبِّکَ مِنْ مِثْقالِ ذَرَّةٍ فِی الْأَرْضِ وَ لا فِی السَّماءِ پروردگار ما چنان است که چیزی از او مخفی نمی‌ماند، چگونه کسی که همه چیز را آفریده نمی‌داند چه آفریده؟ حال آنکه او آفریننده‌ی داناست. (یس/۸۱).

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۴۹۲ بحار الأنوار، ج۹۰، ص۱۳۶/ التوحید، ص۲۶۵/ نور الثقلین

2 (یونس/61)

علی‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- و أما قوله وَ ما تَکُونُ فِی شَأْنٍ وَ ما تَتْلُوا مِنْهُ مِنْ قُرْآنٍ مخاطبهًْ لرسول‌الله (صلی الله علیه و آله) وَ لا تَعْمَلُونَ مِنْ عَمَلٍ إِلَّا کُنَّا عَلَیْکُمْ شُهُوداً قال کان رسول‌الله (صلی الله علیه و آله) إذا قرأ هذه الآیهًْ بکی بکاء شدیدا و معنی قوله وَ ما تَکُونُ فِی شَأْنٍ أی فی عمل نعمله خیرا أو شرا وَ ما یَعْزُبُ عَنْ رَبِّکَ أی لا یغیب عنه مِنْ مِثْقالِ ذَرَّةٍ فِی الْأَرْضِ وَ لا فِی السَّماءِ وَ لا أَصْغَرَ مِنْ ذلِکَ وَ لا أَکْبَرَ إِلَّا فِی کِتابٍ مُبِینٍ.

علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- وَ ما تَکُونُ فِی شَأْنٍ وَ ما تَتْلُوا مِنْهُ مِنْ قُرْآنٍ خطاب این آیه به رسول خدا (صلی الله علیه و آله) است وَ لاَ تَعْمَلُونَ مِنْ عَمَلٍ إِلاَّ کُنَّا عَلَیْکُمْ شُهُودًا. هر وقت رسول خدا (صلی الله علیه و آله) این آیه را تلاوت می‌فرمود به شدّت می‌گریست. عبارت وَ مَا تَکُونُ فِی شَأْنٍ یعنی وقتی که به کاری خواه خیر و خواه شرّ مشغول باشیم. وَ مَا یَعْزُبُ عَن ربِّکَ یعنی از خدا پنهان نیست. مِن مِّثْقَالِ ذَرَّةٍ فِی الأَرْضِ وَ لاَ فِی السَّمَاء وَ لاَ أَصْغَرَ مِن ذَلِکَ وَ لا أَکْبَرَ إِلاَّ فِی کِتَابٍ مُّبِینٍ.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۴۹۲ القمی، ج۱، ص۳۱۳/ البرهان/ نور الثقلین