قَالَ يَٰقَوۡمِ أَرَءَيۡتُمۡ إِن كُنتُ عَلَىٰ بَيِّنَةࣲ مِّن رَّبِّي وَرَزَقَنِي مِنۡهُ رِزۡقًا حَسَنࣰاۚ وَمَآ أُرِيدُ أَنۡ أُخَالِفَكُمۡ إِلَىٰ مَآ أَنۡهَىٰكُمۡ عَنۡهُۚ إِنۡ أُرِيدُ إِلَّا ٱلۡإِصۡلَٰحَ مَا ٱسۡتَطَعۡتُۚ وَمَا تَوۡفِيقِيٓ إِلَّا بِٱللَّهِۚ عَلَيۡهِ تَوَكَّلۡتُ وَإِلَيۡهِ أُنِيبُ
88الصّادق (علیه السلام)- عن جعفربن‌سلیمان بصری عن الهاشمی: سَأَلْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ جَعْفَرَ‌بْنَ‌مُحَمَّدٍ (علیه السلام) عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ ما تَوْفِیقِی إِلَّا بِاللهِ وَ قَوْلُهُ عَزَّوَجَلَّ إِنْ یَنْصُرْکُمُ اللهُ فَلا غالِبَ لَکُمْ وَ إِنْ یَخْذُلْکُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِی یَنْصُرُکُمْ مِنْ بَعْدِهِ فَقَالَ إِذَا فَعَلَ الْعَبْدُ مَا أَمَرَهُ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ بِهِ مِنَ الطَّاعَهًِْ کَانَ فِعْلُهُ وِفْقاً لِأَمْرِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ وَ سُمِّیَ الْعَبْدُ بِهِ مُوَفَّقاً وَ إِذَا أَرَادَ الْعَبْدُ أَنْ یَدْخُلَ فِی شَیْءٍ مِنْ مَعَاصِی اللَّهِ فَحَالَ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی بَیْنَهُ وَ بَیْنَ تِلْکَ الْمَعْصِیَهًِْ فَتَرَکَهَا کَانَ تَرْکُهُ لَهَا بِتَوْفِیقِ اللَّهِ تَعَالَی وَ مَتَی خُلِّیَ بَیْنَهُ وَ بَیْنَ الْمَعْصِیَهًِْ فَلَمْ یَحُلْ بَیْنَهُ وَ بَیْنَهَا حَتَّی یَرْتَکِبَهَا فَقَدْ خَذَلَهُ وَ لَمْ یَنْصُرْهُ وَ لَمْ یُوَفِّقْهُ.
امام صادق (علیه السلام)- جعفربن‌سلیمان بصری از هاشمی نقل می‌کند: «از امام صادق (علیه السلام) سؤال کردم: «معنی این تعبیر الهی و آیه‌ی قرآنی چیست؟ وَ مَا تَوْفِیقِی إِلاَّ بِاللهِ و همچنین فرموده پروردگار متعال: اگر خدا شما را یاری کند، هیچ‌کس بر شما غلبه نخواهد کرد. و اگر شما را خوار دارد، چه کسی از آن پس یاریتان خواهد کرد؟ پس مؤمنان باید که بر خدای توکّل کنند. (آل عمران/۱۶۰) امام (علیه السلام) فرمود: «هر وقت بنده‌ای اوامر و فرامین‌الهی را انجام داده و اطاعت نماید، آن کار او مطابق فرمان خداوند متعال باشد و در این صورت است که چنین بنده‌ای توفیق یافته نامیده می‌شود و هر زمانی‌که چنین بنده‌ای بخواهد معصیت و گناهی را مرتکب شود، پروردگار متعال میان او و آن معصیت‌ها مانعی ایجاد کرده آن بنده نیز مرتکب گناه نشود و آن را ترک کند و بنده با توفیق‌الهی موفّق به ترک گناه گردیده و هر وقتی که خداوند میان بنده و انجام معاصی مانعی ایجاد نکند و بنده را به حال خود واگذار کند تا آن را مرتکب گردد، در این‌صورت خداوند وی را یاوری نکرده و او را نصرت نداده و توفیق را نیز نصیب او نگردانیده است».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۷۷۲ بحار الأنوار، ج۵، ص۱۹۹/ التوحید، ص۲۴۱/ معانی الأخبار، ص۲۰/ نور الثقلین/ البرهان