سوره رعد - آیه 33 جزء 13 - صفحه 253

    أَفَمَنۡ هُوَ قَآئِمٌ عَلَىٰ كُلِّ نَفۡسِۭ بِمَا كَسَبَتۡۗ وَجَعَلُواْ لِلَّهِ شُرَكَآءَ قُلۡ سَمُّوهُمۡۚ أَمۡ تُنَبِّـُٔونَهُۥ بِمَا لَا يَعۡلَمُ فِي ٱلۡأَرۡضِ أَم بِظَٰهِرࣲ مِّنَ ٱلۡقَوۡلِۗ بَلۡ زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ مَكۡرُهُمۡ وَصُدُّواْ عَنِ ٱلسَّبِيلِۗ وَمَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِنۡ هَادࣲ

    33
تفسیر روایی
آیا کسی که بر همه نفوس [جهانیان] با آنچه به دست آورده اند، مسلط و حاکم و نگهبان است [و همه تحولات وجود آنان را تا رساندنشان به سر منزل مقصود در اختیار دارد، مانند کسی است که مطلقاً این صفات را ندارد؟] ولی آنان [از روی جهل و نادانی] برای خدا شریکانی قرار داده اند! بگو: [ویژگی های] آن شریکان را نام ببرید [تا روشن شود که آیا شایسته شریک قرار دادن برای خدا هستند؟!] آیا خدا را از چیزی در روی زمین که آنها را شریک خود نمی شناسد، خبر می دهید؟ یا سخنی ظاهر و پوچ و بی منطق است [که بر زبان خود می رانید؟!] بلکه برای کافران نیرنگ و دروغشان آراسته شده، و از راه خدا بازداشته شده اند [تا آنجا که موجودات بی ارزش و بی اثر را شریکان حق پنداشته اند]؛ و هر که را خدا [به سبب از دست دادن لیاقتش] گمراه کند، او را هیچ هدایت کننده ای نخواهد بود. ….
1 (رعد/33)

الرّضا (علیه السلام)- أَنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی قَدِیم ... وَ هُوَ قَائِمٌ لَیْسَ عَلَی مَعْنَی انْتِصَابٍ وَ قِیَامٍ عَلَی سَاقٍ فِی کَبَدٍ کَمَا قَامَتِ الْأَشْیَاءُ وَ لَکِنَّهُ أَخْبَرَ أَنَّهُ قَائِمٌ یُخْبِرُ أَنَّهُ حَافِظٌ کَقَوْلِ الرَّجُلِ الْقَائِمُ بِأَمْرِنَا فُلَانٌ وَ هُوَ عَزَّوَجَلَّ الْقَائِمُ عَلی کُلِّ نَفْسٍ بِما کَسَبَتْ وَ الْقَائِمُ أَیْضاً فِی کَلَامِ النَّاسِ الْبَاقِی وَ الْقَائِمُ أَیْضاً یُخْبِرُ عَنِ الْکِفَایَهًِْ کَقَوْلِکَ لِلرَّجُلِ قُمْ بِأَمْرِ فُلَانٍ أَیِ اکْفِهِ وَ الْقَائِمُ مِنَّا قَائِمٌ عَلَی سَاقٍ فَقَدْ جَمَعَنَا الِاسْمُ وَ لَمْ یَجْمَعْنَا الْمَعْنَی.

امام رضا (علیه السلام)- خدای تبارک‌وتعالی قدیم است ... او قائم است امّا نه به معنی ایستادن روی پا با زحمت و سختی و خستگی مثل ایستادن سایر اشیاء ولی وقتی می‌فرماید: «خدا قائم است؛ معنایش این است که حافظ و قیّم اشیاء است مثل اینکه گفته می‌شود: «فلانی قائم به امر فلانی است؛ یعنی کارهای او به دست فلانی است». کُلِّ نَفْسٍ بِما کَسَبَتْ و قائم در کلام مردم به‌معنی [باقی] نیز هست، و به معنی [کفایت] نیز بکار می‌رود، مثل اینکه گفته می‌شود: قم بامر فلان؛ کار فلانی را برایش انجام بده. یعنی نیازش را برطرف کن و نیز قائم در میان ما مردمان به‌معنی کسی است که روی پا ایستاده است. دراین‌مورد نیز اسم مشترک و مصداق متفاوت است.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۳۰۰ بحارالأنوار؛ ج۴، ص۱۷۸

2 (رعد/33)

أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- وَ قَائِمٌ لَا بِعَمَد.

امام علی (علیه السلام)- بر پاست نه به ستون و چیزی که بر آن تکیه داشته باشد.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۳۰۰ بحارالأنوار؛ ج۸۷، ص۱۳۹/ نورالثقلین

3 (رعد/33)

الباقر (علیه السلام)- الظَّاهِرُ مِنَ الْقَوْلِ هُوَ الرِّزْق.

امام باقر (علیه السلام)- مقصود از ظاهر گفتار، همان رزق و روزی است.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۳۰۰ القمی؛ ج۱، ص۳۶۶/ نورالثقلین/ البرهان