وَعَلَٰمَٰتࣲۚ وَبِٱلنَّجۡمِ هُمۡ يَهۡتَدُونَ
16وَعَلَٰمَٰتࣲۚ وَبِٱلنَّجۡمِ هُمۡ يَهۡتَدُونَ
16الصّادق (علیه السلام)- النَّجْمُ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) وَ الْعَلَامَاتُ هُمُ الْأَئِمَّهًُْ (علیهم السلام).
امام صادق (علیه السلام)- منظور از نجم، رسولخدا (صلی الله علیه و آله) و مقصود از عَلاماتٍ، ائمّهی معصومین (علیهم السلام) هستند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۰۸ الکافی، ج۱، ص۲۰۶/ بحارالأنوار، ج۱۶، ص۹۱/ تأویل الآیات الظاهرهًْ، ص۲۵۷/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۵؛ «الاوصیاء بهم یهتدون» بدل «هم الأیمه»/ فرات الکوفی، ص۲۳۳
الرِّضا (علیه السلام)- عَنِ الْوَشَّاءِ قَالَ سَأَلْتُ الرِّضَا (علیه السلام) عَنْ قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَی وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ قَالَ نَحْنُ الْعَلَامَاتُ وَ النَّجْمُ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله).
امامرضا (علیه السلام)- وشّاء گوید: از امامرضا (علیه السلام) دربارهی آیه: وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ پرسیدم، فرمود: «ما همان عَلامات هستیم و رسولخدا (صلی الله علیه و آله) نَجْم است».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۰۸ الکافی، ج۱، ص۲۰۷/ بحارالأنوار، ج۱۶، ص۹۱/ تأویل الآیات الظاهرهًْ، ص۲۵۷/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۶/ القمی، ج۲، ص۳۴۳
الباقر (علیه السلام)- أَبِیمَخْلَدٍالْحَنَّاطِ قَال قُلْتُ لِأَبِیجَعْفَرٍ (علیه السلام)وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ قَالَ النَّجْمُ مُحَمَّدٌ (صلی الله علیه و آله) وَ الْعَلَامَاتُ الْأَوْصِیَاءُ.
امام باقر (علیه السلام)- ِابومخلد حنّاط گوید: به امام باقر (علیه السلام) عرض کردم: «منظور از آیه: وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ چیست»؟ فرمود: «نَجم، محمّد (صلی الله علیه و آله) و عَلاماتٍ، اوصیا و جانشینان او هستند».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۱/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۶/ فرات الکوفی، ص۲۳۳/ شواهدالتنزیل، ج۱، ص۴۲۵/ البرهان
الرِّضا (علیه السلام)- فِی قَوْلِهِ وَ النَّجْمُ وَ الشَّجَرُ یَسْجُدانِ قَالَ النَّجْمُ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) وَ قَدْ سَمَّاهُ اللَّهُ فِی غَیْرِ مَوْضِعٍ فَقَالَ وَ النَّجْمِ إِذا هَوی وَ قَالَ وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ فَالْعَلَامَاتُ الْأَوْصِیَاءُ وَ النَّجْمُ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله).
امامرضا (علیه السلام)- وَ النَّجْمُ وَ الشَّجَرُ یَسْجُدانِ (الرحمن/۶)؛ نَجْم، رسولخدا (صلی الله علیه و آله) است و خداوند در مواضع دیگری نیز او را چنین نامیده و فرموده است: قسم به آن ستاره چون پنهان شد. (نجم/۱) و در جای دیگر نیز: وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ؛ پس منظور از عَلاماتٍ، اوصیاء و نَجم، رسول خدا (صلی الله علیه و آله) میباشد».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۶۷/ بحارالأنوار، ج۱۶، ص۸۸/ نورالثقلین
الصّادق (علیه السلام)- عَنِ الْمُفَضَّلِبْنِصَالِحٍ عَنْ بَعْضِ أَصْحَابِهِ عَنْ أَحَدِهِمَا (علیه السلام) فِی قَوْلِهِ وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ قَالَ هُوَ أَمِیرُالْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام).
امام صادق (علیه السلام)- وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ؛ منظور، امیرالمؤمنین (علیه السلام) است.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۱/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۵/ شواهدالتنزیل، ج۱، ص۴۲۵/ نورالثقلین/ البرهان
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- قَالَ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) لِعَلِیٍّ (علیه السلام) أَنْتَ نَجْمُ بَنِی هَاشِم.
پیامبر (صلی الله علیه و آله)- رسولاکرم (صلی الله علیه و آله) به علی (علیه السلام) فرمود: تو، نجم (ستارهی) بنی هاشمی.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۲/ نورالثقلین
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- {قَالَ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) لِعَلِیٍّ (علیه السلام)} أَنْتَ أَحَدُ الْعَلَامَات.
پیامبر (صلی الله علیه و آله)- رسول اکرم (صلی الله علیه و آله) به علی (علیه السلام) فرمود: تو، یکی از علامات هستی.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۲/ نورالثقلین
الصّادق (علیه السلام)- وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ قال هم الأئمهًْ (علیهم السلام).
امام صادق (علیه السلام)- وَعَلامَاتٍ وَبِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ منظور [از عَلامَاتٍ] ائمّه (علیهم السلام) هستند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ العیاشی، ج۲، ص۲۵۶/ البرهان
الباقر (علیه السلام)- نَحْنُ النَّجْمُ.
امام باقر (علیه السلام)- ما (اهل بیت (علیهم السلام)) نجم هستیم.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۲/ المناقب، ج۴، ص۱۷۸/ نورالثقلین
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- إِنَّ اللَّهَ جَعَلَ النُّجُومَ أَمَاناً لِأَهْلِ السَّمَاءِ وَ جَعَلَ أَهْلَ بَیْتِی أَمَاناً لِأَهْلِ الْأَرْضِ.
پیامبر (صلی الله علیه و آله)- خداوند ستارگان را مایهی امنیّت و پناه اهل آسمان و اهل بیت (علیهم السلام) را مایهی امنیّت و حفاظت و پناه اهل زمین قرار داده است.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۶۷/ نورالثقلین/ البرهان
أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- مَثَلُ أَهْلِ بَیْتِی مَثَلُ النُّجُومِ کُلَّمَا أَفَلَ نَجْمٌ طَلَعَ نَجْم.
امام علی (علیه السلام)- مثَل اهلبیت (علیهم السلام) من مانند ستارگان است؛ چنانکه آنهنگام که ستارهای زایل میشود، ستارهای دیگر طلوع میکند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۲
الصّادق (علیه السلام)- لَهُ ظَاهِرٌ وَ بَاطِنٌ فَالظَّاهِرُ الْجَدْیُ وَ عَلَیْهِ تُبْنَی الْقِبْلَهًُْ وَ بِهِ یَهْتَدِی أَهْلُ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ لِأَنَّهُ لَا یَزُولُ.
امام صادق (علیه السلام)- [این آیه] ظاهر و باطنی دارد مقصود ظاهری آیه، ستاره جدی است، ستارهای که جهت قبله را با آن میشناسند و مردم در دریا و خشکی، راه و جهت خود را از طریق آن پیدا میکنند؛ زیرا هیچوقت ناپدید نمیشود.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۲۴، ص۸۱/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۶/ وسایل الشیعهًْ، ج۴، ص۳۰۷/ مستدرک الوسایل، ج۳، ص۱۸۲/ نورالثقلین
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- عَنْ جَعْفَرِبْنِمُحَمَّدٍ (علیه السلام) عَنْ آبَائِهِ (علیهم السلام) قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ هُوَ الْجَدْیُ لِأَنَّهُ نَجْمٌ لَا یَزُولُ وَ عَلَیْهِ بِنَاءُ الْقِبْلَهًِْ وَ بِهِ یَهْتَدِی أَهْلُ الْبَرِّ وَ الْبَحْرِ.
پیامبر (صلی الله علیه و آله)- امام صادق (علیه السلام) به نقل از پدرانش فرمود: رسول¬خدا (صلی الله علیه و آله) فرمود: «وَبِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ؛ منظور [از نجم] ستاره جَدی (شمال) است که هیچ وقت ناپدید¬ نمیشود و قبله را با آن میشناسند و در خشکی و دریا با آن راه و جهت خود را پیدا¬ میکنند».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۰ بحارالأنوار، ج۸۱، ص۶۶/ العیاشی، ج۲، ص۲۵۶/ وسایل الشیعهًْ، ج۴، ص۳۰۷/ مستدرک الوسایل، ج۳، ص۱۸۱/ نورالثقلین
الکاظم (علیه السلام)- وَ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی قَدْ مَدَحَ النُّجُوم ... وَ بَعْدَ عِلْمِ الْقُرْآنِ مَا یَکُونُ أَشْرَفَ مِنْ عِلْمِ النُّجُومِ وَ هُوَ عِلْمُ الْأَنْبِیَاءِ وَ الْأَوْصِیَاءِ وَ وَرَثَهًِْ الْأَنْبِیَاءِ الَّذِینَ قَالَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ وَ نَحْنُ نَعْرِفُ هَذَا الْعِلْمَ وَ مَا نَذْکُرُهُ.
امام کاظم (علیه السلام)- خداوند بلند مرتبه ستارگان را ستوده است ... و بعد از علم قرآن شریف¬تر از علم ستار¬گان وجود ندارد که علم انبیاء و اوصیاء و وارثان انبیا (علیهم السلام) است. خداوند عزّوجلّ فرموده است: وَ عَلاماتٍ وَ بِالنَّجْمِ هُمْ یَهْتَدُونَ و ما [ائمّه] این علم و آنچه که آن را یاد می¬کنیم، میشناسیم.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۷، ص۶۱۲ بحارالأنوار، ج۴۸، ص۱۴۵/ فرج المهموم، ص۱۰۸؛ «ننکره» بدل «نذکره»/ مستدرک الوسایل، ج۱۳، ص۱۰۲