و (کار) کسانی که اموال خود را برای خشنودی خدا، و تثبیت (ملکات انسانی در) روح خود، انفاق میکنند، همچون باغی است که در نقطه بلندی باشد، و بارانهای درشت به آن برسد، (و از هوای آزاد و نور آفتاب، به حد کافی بهره گیرد،) و میوه خود را دو چندان دهد (که همیشه شاداب و با طراوت است.) و اگر باران درشت به آن نرسد، بارانی نرم به آن میرسد. و خداوند به آنچه انجام میدهید، بیناست.
1 (بقره/265)
الصّادق (علیه السلام)- قَالَ (علیه السلام): نَزَلَ قَوْلُهُ تَعَالَی مَثَلُ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ فِی عَلِیِّبْنِأَبِیطَالِبٍ (علیه السلام).
امام صادق (علیه السلام) کلام خداوند که فرمود: مَثَلُ الَّذینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ دربارهی علیّبنابیطالب (علیه السلام) نازل شده است.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۳۵۴ بحارالأنوار، ج۲۳، ص۳۶۶/ فرات الکوفی، ص۷۰/ شواهدالتنزیل، ج۱، ص۱۳۴؛ فیه: «قال علی أفضلهم ... مرضات الله» بدلٌ «فی علی بن ابی طالب»/ نورالثقلین و البرهان؛ فیهما: «علی امیرالمومنین ... مرضات الله» بدلٌ «فی علی بن ابی طالب»
2 (بقره/265)
الصّادق (علیه السلام)- مَثَلُ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ قَالَ عَلِیٌّ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) أَفْضَلُهُمْ وَ هُوَ مِمَّنْ یُنْفِقُ مَالَهُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاهًِْ اللَّهِ.
امام صادق (علیه السلام) مَثَلُ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ علی [منظور این آیه است]؛ امیرالمؤمنین (علیه السلام) و برترین [مصداق] این افراد است و او کسی است که قرآن میفرماید: اموالش را برای کسب رضای خداوند انفاق میکرد.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۳۵۴ بحارالأنوار، ج۴۱، ص۳۵/ العیاشی، ج۱، ص۱۴۸
3 (بقره/265)
الصّادق (علیه السلام)- ضَرَبَ مَثَلَ الْمُؤْمِنِینَ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاهًِْ اللَّهِ وَ تَثْبِیتاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ عَنِ الْمَنِّ وَ الْأَذَی قَالَ وَ مَثَلُ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ وَ تَثْبِیتاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ کَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصابَها وابِلٌ فَآتَتْ أُکُلَها ضِعْفَیْنِ فَإِنْ لَمْ یُصِبْها وابِلٌ فَطَلٌّ وَ اللهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ قَالَ مَثَلُهُمْ کَمَثَلِ جَنَّةً بِرَبْوَةٍٍ أَیْ بُسْتَانٍ فِی مَوْضِعٍ مُرْتَفِعٍ أَصابَها وابِلٌ أَیْ مَطَرٌ فَآتَتْ أُکُلَها ضِعْفَیْنِ وَ یَتَضَاعَفُ ثَمَرُهَا کَمَا یَتَضَاعَفُ أَجْرُ مَنْ أَنْفَقَ مَالَهُ ابْتِغَاءَ مَرْضَاهًِْ اللَّهِ وَ الطَّلُّ مَا یَقَعُ بِاللَّیْلِ عَلَی الشَّجَرِ وَ النَّبَاتِ.
امام صادق (علیه السلام) خداوند برای مؤمنینی که اموالشان را برای رضای خدا و تثبیت ایمان خویش، به دور از منّت و اذیّت، انفاق میکنند اینچنین مثال زد و فرمود: وَ مَثَلُ الَّذِینَ یُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللهِ وَ تَثْبِیتاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ کَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصابَها وابِلٌ فَآتَتْ أُکُلَها ضِعْفَیْنِ فَإِنْ لَمْ یُصِبْها وابِلٌ فَطَلٌّ وَ اللهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ امام (علیه السلام) فرمود: [این کلام] مَثَلُهُمْ کَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ یعنی مانند باغی بر جایی بلند است؛ أَصابَها وابِلٌ یعنی باران؛ فَآتَتْ أُکُلَها ضِعْفَیْنِ و میوهی آن باغ را دو چندان میکند همانگونه که پاداش انفاقکننده در راه کسب رضای خداوند را دو برابر میکند؛ و طَلٌّ شبنمی است که شبهنگام بر روی درختان وگیاهان مینشیند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۳۵۴ بحارالأنوار، ج۹۳، ص۱۴۲/ البرهان؛ فیه: «بربوهًْ» محذوفٌ/ نورالثقلین/ القمی، ج۱، ص۹۲؛ فیه: «عن المن ... من أنفسهم» محذوفٌ