سوره طه - آیه 123 جزء 16 - صفحه 320

    قَالَ ٱهۡبِطَا مِنۡهَا جَمِيعَۢاۖ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوࣱّۖ فَإِمَّا يَأۡتِيَنَّكُم مِّنِّي هُدࣰى فَمَنِ ٱتَّبَعَ هُدَايَ فَلَا يَضِلُّ وَلَا يَشۡقَىٰ

    123
تفسیر روایی
[خدا] گفت: هر دو با هم از بهشت [به سوی زمین] فرود آیید که برخی از شما دشمن برخی دیگرند، پس اگر از سوی من هدایتی به شما رسید، هر کس از هدایتم پیروی کند، نه گمراه می شود و نه به مشقت و رنج می افتد.
1 (طه/123)

الرّسول (صلی الله علیه و آله)- عَنْ عِیسَی بْنِ دَاوُدَ النَّجَّارِ عَن أَبِی‌الْحَسَنِ مُوسَی‌بْنِ‌جَعْفَرٍ (أَنَّهُ سَأَلَ أَبَاهُ (عَنْ قَوْلِ اللَّهِ عَزَّوَجَلَّ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدایَ فَلا یَضِلُّ وَ لا یَشْقی قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) یَا أَیُّهَا النَّاسُ اتَّبِعُوا هُدَی اللَّهِ تَهْتَدُوا وَ تَرْشُدُوا وَ هُوَ هُدَایَ هُدَی هَذَا علِیِّ‌بْنِ‌أَبِی‌طَالِبٍ (علیه السلام) فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَاهُ فِی حَیَاتِی وَ بَعْدَ مَوْتِی فَقَدِ اتَّبَعَ هُدَایَ وَ مَنِ اتَّبَعَ هُدَایَ فَقَدِ اتَّبَعَ هُدَی اللَّهِ وَ مَنِ اتَّبَعَ هُدَی اللهِ فَلَا یَضِلُّ وَ لَا یَشْقَی قَالَ وَ مَنْ أَعْرَضَ عَنْ ذِکْرِی فَإِنَّ لَهُ مَعِیشَةً ضَنْکاً وَ نَحْشُرُهُ یَوْمَ الْقِیامَةِ أَعْمی إِلَی قَوْلِهِ تَعَالَی وَ کَذلِکَ نَجْزِی مَنْ أَسْرَفَ فِی عَدَاوَهًِْ آلِ مُحَمَّدٍ (وَ لَمْ یُؤْمِنْ بِآیاتِ رَبِّهِ وَ لَعَذابُ الْآخِرَةِ أَشَدُّ وَ أَبْقی.

پیامبر ( عیسی‌بن‌داود نجّار از امام کاظم (روایت می‌کند که ایشان فرمود: «از پدرم در مورد آیه: فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَایَ فَلَا یَضِلُّ وَ لَا یَشْقَی سؤال شد. ایشان پاسخ داد: «رسول خدا (فرمود: «ای مردم! از هدایت من پیروی کنید تا هدایت شوید و راه یابید، چرا که این هدایت من است و هدایت من همان علیّ‌بن‌ابی‌طالب (است و هرکس در زندگی‌ام و بعد از مرگم از هدایت او پیروی کند، بی‌شک از هدایت من پیروی کرده است و هرکس از هدایت من پیروی نماید، از هدایت خداوند پیروی کرده و هرکس از هدایت خداوند پیروی نماید، نه گمراه و نه بدبخت می‌گردد. خداوند عزّ‌ّّّّوجلّ فرموده است: وَ مَنْ أَعْرَضَ عَن ذِکْرِی فَإِنَّ لَهُ مَعِیشَةً ضَنکًا وَ نَحْشُرُهُ یَوْمَ الْقِیَامَةِ أَعْمَی* قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرْتَنِی أَعْمَی وَ قَدْ کُنتُ بَصِیرًا * قَالَ کَذَلِکَ أَتَتْکَ آیَاتُنَا فَنَسِیتَهَا وَ کَذَلِکَ الْیَوْمَ تُنسَی* وَ کَذَلِکَ نَجْزِی مَنْ أَسْرَفَ؛ یعنی در دشمنی با محمّد (اسراف و زیاده‌روی کند، وَ لَمْ یُؤْمِن بِآیَاتِ رَبِّهِ وَ لَعَذَابُ الْآخِرَةِ أَشَدُّ وَ أَبْقَی».

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۹، ص۳۰۰ بحار الأنوار، ج۲۴، ص۱۴۹/ تأویل الآیات الظاهرهًْ؛ ص۳۱۴/ البرهان

2 (طه/123)

أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- اتَّبِعُوا ما أُنْزِلَ إِلَیْکُمْ مِنْ رَبِّکُمْ وَ لا تَتَّبِعُوا مِنْ دُونِهِ أَوْلِیاءَ قَلِیلًا ما تَذَکَّرُونَ وَ قَالَ فَاسْتَقِمْ کَما أُمِرْتَ وَ مَنْ تابَ مَعَکَ وَ لا تَطْغَوْا إِنَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ فَفِی اتِّبَاعِ مَا جَاءَکُمْ مِنَ اللهِ الْفَوْزُ الْعَظِیمُ وَ فِی تَرْکِهِ الْخَطَأُ الْمُبِینُ قَالَ فَإِمَّا یَأْتِیَنَّکُمْ مِنِّی هُدیً فَمَنِ اتَّبَعَ هُدایَ فَلا یَضِلُّ وَ لا یَشْقی فَجَعَلَ فِی اتِّبَاعِهِ کُلَّ خَیْرٍ یُرْجَی فِی الدُّنْیَا وَ الْآخِرَهًِْ.

امام علی ( از چیزی که از طرف پروردگارتان بر شما نازل شده، پیروی کنید! و از اولیا و معبودهای دیگر جز او، پیروی نکنید! امّا کمتر متذکّر می‌شوید!. (اعراف/۳) و خدای متعال فرمود: پس همان‌گونه که فرمان یافته‌ای، استقامت کن و همچنین کسانی که با تو به‌سوی خدا آمده‌اند [باید استقامت کنند]! و طغیان نکنید، که خداوند آنچه را انجام می‌دهید می‌بیند!. (هود/۱۱۲). پس پاداش بسیار بزرگی در تبعیّت آنچه از سوی خدا برایتان آمده وجود دارد و انحراف روشنی در ترک آن است. خدای متعال فرمود: فَإِمَّا یَأْتِیَنَّکُم مِّنیّ‌ِ هُدًی فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَایَ فَلَا یَضِلُّ وَ لَا یَشْقَی خدای متعال در تبعیّت از خودش تمام خیر دنیا و آخرت را قرار داده است.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۹، ص۳۰۲ بحارالأنوا؛ ج۸۹، ص۲۵/ العیاشی؛ ج۱، ص۷

3 (طه/123)

الصّادقین (علیها السلام)- وَ اتِّبَاعُ الْکِتَابِ یُورِثُ السَّعَادَهًَْ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدایَ فَلا یَضِلُّ وَ لا یَشْقی وَ اتِّبَاعُ الْأَئِمَّهًِْ (یُورِثُ الْجَنَّهًَْ.

امام باقر (و امام صادق ( پیروی از قرآن موجب سعادت؛ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدایَ فَلا یَضِلُّ وَ لا یَشْقی. پیروی از ائمّه (سبب بهشت می‌شود.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۹، ص۳۰۲ بحار الأنوار، ج۲۴، ص۵۱