سوره مؤمنون - آیه 44 جزء 18 - صفحه 345

    ثُمَّ أَرۡسَلۡنَا رُسُلَنَا تَتۡرَاۖ كُلَّ مَا جَآءَ أُمَّةࣰ رَّسُولُهَا كَذَّبُوهُۖ فَأَتۡبَعۡنَا بَعۡضَهُم بَعۡضࣰا وَجَعَلۡنَٰهُمۡ أَحَادِيثَۚ فَبُعۡدࣰا لِّقَوۡمࣲ لَّا يُؤۡمِنُونَ

    44
تفسیر روایی
آن گاه پیامبران را پی در پی فرستادیم؛ هر زمان برای امتی پیامبرش می آمد او را تکذیب می کردند، و ما این [امت] ها را به دنبال یکدیگر هلاک می کردیم و آنان را [به صورت] سرگذشت ها [برای عبرت دیگران] قرار دادیم؛ پس ملتی که ایمان نمی آورند از رحمت خدا دور باد.
1 (مؤمنون/44)

الباقر ( فَأَرْسَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ مُوسَی (وَ هَارُونَ إِلَی فِرْعَوْنَ وَ هَامَانَ وَ قَارُونَ ثُمَّ أَرْسَلَ اللهُ الرُّسُلَ تَتْرَی کُلَّ ما جاءَ أُمَّةً رَسُولُها کَذَّبُوهُ فَأَتْبَعْنا بَعْضَهُمْ بَعْضاً وَ جَعَلْناهُمْ أَحادِیثَ فَکَانَتْ بَنُو إِسْرَائِیلَ تَقْتُلُ فِی الْیَوْمِ نَبِیَّیْنِ وَ ثَلَاثَهًًْ وَ أَرْبَعَهًًْ حَتَّی إِنَّهُ کَانَ یُقْتَلُ فِی الْیَوْمِ الْوَاحِدِ سَبْعُونَ نَبِیّاً وَ یَقُومُ سُوقُ بَقْلِهِمْ فِی آخِرِ النَّهَارِ.

امام باقر ( خدای تعالی موسی (و هارون (را به سوی فرعون، هامان و قارون فرستاد و بعد از آن خدای تعالی رسولان را پی‌درپی ارسال کرد؛ کُلَّ ما جاءَ أُمَّةً رَسُولُها کَذَّبُوهُ فَأَتْبَعْنا بَعْضَهُمْ بَعْضاً وَ جَعَلْناهُمْ أَحادِیثَ؛ بنیاسراییل روزانه دو یا سه یا چهار پیامبر را می‌کشتند و کارشان به جایی رسید که تنها در یک روز هفتاد پیامبر را کشتند و بازار کشت و کشتارشان تا آخر روز باز بود.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱۰، ص۷۰ بحارالأنوار، ج۱۱، ص۴۷/ کمال الدین، ج۱، ص۲۱۶

2 (مؤمنون/44)

علیبنابراهیم ( قَولُهُ ثُمَّ أَرْسَلْنا رُسُلَنا تَتْرا یَقُولُ بَعضُهُم فِی أَثَرِ بَعضٍ.

علیّبنابراهیم ( ثُمَّ أَرْسَلْنا رُسُلَنا تَتْرا؛ یعنی بعضی از پیامبران (را در پی یکدیگر می‌فرستاد.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱۰، ص۷۰ القمی، ج۲، ص۹۱

3 (مؤمنون/44)

الباقر ( إِذَا أَرَادَ اللَّهُ قَبْضَ الْکَافِر قَالَ یَا مَلَکَ الْمَوْتِ انْطَلِقْ أَنْتَ وَ أَعْوَانُکَ إِلَی عَدُوِّی ... فیَنْزِلُ عَلَیْهِ مُنْکَرٌ وَ نَکِیرٌ وَ هُمَا مَلَکَانِ أَسْوَدَانِ أَزْرَقَانِ یَبْحَثَانِ الْقَبْرَ بِأَنْیَابِهِمَا وَ یَطَئَانِ فِی شُعُورِهِمَا حَدَقَتَاهُمَا مِثْلُ قِدْرِ النُّحَاسِ وَ کَلَامُهُمَا مِثْلُ الرَّعْدِ الْقَاصِفِ وَ أَبْصَارُهُمَا مِثْلُ الْبَرْقِ اللَّامِعِ فَیَنْتَهِرَانِهِ وَ یَصِیحَانِ بِهِ فَیَتَقَلَّصُ نَفْسُهُ حَتَّی یَبْلُغَ حَنْجَرَتَهُ فَیَقُولَانِ لَهُ مَنْ رَبُّکَ وَ مَا دِینُکَ وَ مَنْ نَبِیُّکَ وَ مَنْ إِمَامُکَ فَیَقُولُ لَا أَدْرِی قَالَ فَیَقُولَانِ شَاکٌّ فِی الدُّنْیَا وَ شَاکٌّ الْیَوْمَ لَا دَرَیْتَ وَ لَا هَدَیْتَ قَالَ فَیَضْرِبَانِهِ ضَرْبَهًًْ فَلَا یَبْقَی فِی الْمَشْرِقِ وَ لَا فِی الْمَغْرِبِ شَیْءٌ إِلَّا سَمِعَ صَیْحَتَهُ إِلَّا الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ قَالَ فَمِنْ شِدَّهًِْ صَیْحَتِهِ یَلُوذُ الْحِیتَانُ بِالطِّینِ وَ یَنْفِرُ الْوَحْشُ فِی الْخِیَاسِ وَ لَکِنَّکُمْ لَا تَعْلَمُونَ قَالَ ثُمَّ یُسَلِّطُ اللَّهُ عَلَیْهِ حَیَّتَیْنِ سَوْدَاوَیْنِ زَرْقَاوَیْنِ یُعَذِّبَانِهِ بِالنَّهَارِ خَمْسَ سَاعَاتٍ وَ بِاللَّیْلِ سِتَّ سَاعَاتٍ لِأَنَّهُ کَانَ یَسْتَخْفِی مِنَ النَّاسِ وَ لَا یَسْتَخْفِی مِنَ اللَّهِ فَبُعْداً لِقَوْمٍ لا یُؤْمِنُونَ.

امام باقر ( وقتی خدا بخواهد که جان کافر را بگیرد میفرماید: «ای فرشته‌ی مرگ! تو و یارانت سوی دشمن من روانه شوید. منکر و نکیر بر او فرود میآیند و آن‌ها دو فرشته‌ی سیاه رنگ و چشم کبود هستند که با دندانهایشان قبر را میکنند و روی موهای بلندشان که روی زمین کشیده می‌شود، راه می‌روند، کاسه‌ی چشمشان مانند دیگ مسی، سخن آن‌ها مانند صدای رعد بسیار بلند و چشمانشان مثل برِق درخشان است. او (کافر) را به‌شدّت آزار میدهند و بر سر او [چنان] فریادی می‌زنند [که در اثر آن] جانش درمیآید تا اینکه به گلویش میرسد. به او می‌گویند: «پروردگارت کیست؟، دینت چیست؟ پیامبرت کیست؟ و امامت کیست»؟ میگوید: «نمیدانم». می‌گویند: «در دنیا شک داشتی و امروز هم شک داری. ندانستی و هدایت نشدی». حضرت فرمود: «[چنان] ضربهای به او می‌زنند که هرکس که در مشرق و مغرب هست به جز جنیّان و انسانها، صدای ناله‌ی او را می‌شنوند. از شدّت صدای ناله‌ی او، ماهیها در گِل پنهان میشوند و حیوانات وحشی در لانههای خود فرار می‌کنند؛ ولی شما نمیدانید. آنگاه خداوند دو مار سیاهِ چشم کبود را بر او مسلّط میکند که در روز پنج ساعت و در شب شش ساعت او را عذاب کنند؛ زیرا او از مردم پنهان میشد [حیا میکرد] و از خدا پنهان نمیشد؛ فَبُعْداً لقومٍ لایُومِنون»!

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱۰، ص۷۰ بحارالأنوار، ج۸، ص۳۱۹