إِنَّ ٱلَّذِينَ تَوَلَّوۡاْ مِنكُمۡ يَوۡمَ ٱلۡتَقَى ٱلۡجَمۡعَانِ إِنَّمَا ٱسۡتَزَلَّهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ بِبَعۡضِ مَا كَسَبُواْۖ وَلَقَدۡ عَفَا ٱللَّهُ عَنۡهُمۡۗ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمࣱ
155
إِنَّ ٱلَّذِينَ تَوَلَّوۡاْ مِنكُمۡ يَوۡمَ ٱلۡتَقَى ٱلۡجَمۡعَانِ إِنَّمَا ٱسۡتَزَلَّهُمُ ٱلشَّيۡطَٰنُ بِبَعۡضِ مَا كَسَبُواْۖ وَلَقَدۡ عَفَا ٱللَّهُ عَنۡهُمۡۗ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمࣱ
155
ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه)- أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ إِسْمَاعِیلَ بْنِ صَبِیحٍ مُعَنْعَناً عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ (رحمة الله علیه) قَالَ: وَ لَقَدْ عَاتَبَ اللَّهُ جَمِیعَ أَصْحَابِ النَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) وَ مَا ذَکَرَ عَلِیّاً (علیه السلام) إِلَّا بِخَیْرٍ قَالَ قُلْتُ وَ أَیْنَ عَاتَبَهُمْ قَالَ قَوْلُهُ إِنَّ الَّذِینَ تَوَلَّوْا مِنْکُمْ یَوْمَ الْتَقَی الْجَمْعانِ لَمْ یَبْقَ أَحَدٌ مَعَهُ غَیْرُ علی‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام) وَ جَبْرَئِیلَ.
ابن‌عبّاس (رحمة الله علیه) معنعنا از ابن عباس (رحمة الله علیه) نقل می‌کند: خداوند تمام یاران پیامبر (صلی الله علیه و آله) را سرزنش کرد و علی (علیه السلام) را جز به نیکی یاد نکرد. گفتم «آنها را کجا سرزنش نمود»؟ فرمود: «سخن خداوند: إِنَّ الَّذِینَ تَوَلَّوْا مِنْکُمْ یَوْمَ الْتَقَی الْجَمْعانِ ور [نه] جز علیّ‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام) و جبرئیل (علیه السلام) کسی همراه پیامبر (صلی الله علیه و آله) باقی نماند».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۸۰۰ بحارالأنوار، ج۳۶، ص۱۳۷/ فرات الکوفی، ص۵۰
أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- وَ لَقَدْ رَأَیْتُنِی وَ انْفَرَدَتْ یَوْمَئِذٍ مِنْهُمْ فِرْقَهًٌْ خَشْنَاءُ فِیهَا عِکْرِمَهًُْ بْنُ أَبِی جَهْلٍ فَدَخَلْتُ وَسْطَهُمْ بِالسَّیْفِ فَضَرَبْتُ بِهِ وَ اشْتَمَلُوا عَلَیَّ حَتَّی أَفْضَیْتُ إِلَی آخِرِهِمْ ثُمَّ کَرَّرْتُ فِیهِمُ الثَّانِیَهًَْ حَتَّی رَجَعْتُ مِنْ حَیْثُ جِئْتُ وَ لَکِنَّ الْأَجَلَ اسْتَأْخَرَ وَ یَقْضِی اللَّهُ أَمْراً کانَ مَفْعُولًا قَالَ وَ کَانَ عُثْمَانُ مِنَ الَّذِینَ تَوَلَّی یَوْمَ الْتَقَی الْجَمْعانِ.
امام علی (علیه السلام) در جنگ اُحُد خودم را تنها دیدم و آن روز گروهی از دشمن با ابزار جنگی فراوان از آنها جدا شدند که در میانشان عکرمهًْ‌بن‌ابی‌جهل بود. با شمشیر میان آنها وارد شدم و شمشیر زدم و آنها مرا احاطه کردند تا اینکه راه را باز کردم و به آخرین نفر آنها رسیدم. سپس دوباره برای نبرد به میان آنها بازگشتم تا اینکه از جایی که آمدم بازگشتم و لیکن کشته نشدم و مرگ به تأخیر افتاد و خداوند کاری را که می‌بایست انجام شود تحقّق می‌بخشد. فرمود: «و عثمان از کسانی بود که در روز روبرو شدن دو جمعیّت با یکدیگر [در جنگ اُحُد] قرار کرد».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۸۰۰ بحارالأنوار، ج۲۰، ص۱۰۳
الصّادق (علیه السلام)- إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّیْطانُ بِبَعْضِ ما کَسَبُوا قَالَ هُمْ أَصْحَابُ الْعَقَبَهًِْ.
امام صادق (علیه السلام) إِنَّمَا اسْتَزَلَّهمُ الشَّیْطَانُ بِبَعضِ مَا کَسَبُواْ درباره‌ی یاران پیامبر (صلی الله علیه و آله) است که در گردنه‌ی اُحُد بودند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۸۰۲ بحارالأنوار، ج۲۰، ص۹۲/ العیاشی، ج۱، ص۲۰۱/ نورالثقلین/ البرهان
الصّادق (علیه السلام)- إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّیْطانُ بِبَعْضِ ما کَسَبُوا فَهُوَ عُقْبَهًُْ بْنُ عُثْمَانَ وَ عُثْمَانُ بْنُ سَعْدٍ.
امام صادق (علیه السلام) إِنَّمَا اسْتَزَلَّهمُ الشَّیْطَانُ بِبَعضِ مَا کَسَبُواْ «درباره‌ی عقبهًْ‌بن‌عثمان و عثمان‌بن سعد می‌باشد.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۸۰۲ بحارالأنوار، ج۲۰، ص۹۲/ العیاشی، ج۱، ص۲۰۱/ نورالثقلین/ البرهان
الباقر (علیه السلام)- إِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّیْطانُ أَیْ خَدَعَهُمْ حَتَّی طَلَبُوا الْغَنِیمَهًَْ بِبَعْضِ ما کَسَبُوا قَالَ بِذُنُوبِهِمْ وَ لَقَدْ عَفَا اللهُ عَنْهُم.
امام باقر (علیه السلام) إِنَّ الَّذِینَ تَوَلَّوْاْ مِنکُمْ یَوْمَ الْتَقَی الْجَمْعانِ إِنَّمَا اسْتَزَلهُمُ الشَّیْطَانُ یعنی آنها را فریب داد و به‌دنبال غنیمت رفتند. بِبَعضِ مَا کَسَبُواْ؛ یعنی به دلیل گناهانشان. ولی خداوند آنها را بخشید.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۸۰۲ بحارالأنوار، ج۲۰، ص۵۹/ القمی، ج۱، ص۱۲۰/ نورالثقلین/ البرهان