قَالُوٓاْ أُوذِينَا مِن قَبۡلِ أَن تَأۡتِيَنَا وَمِنۢ بَعۡدِ مَا جِئۡتَنَاۚ قَالَ عَسَىٰ رَبُّكُمۡ أَن يُهۡلِكَ عَدُوَّكُمۡ وَيَسۡتَخۡلِفَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرَ كَيۡفَ تَعۡمَلُونَ
129
قَالُوٓاْ أُوذِينَا مِن قَبۡلِ أَن تَأۡتِيَنَا وَمِنۢ بَعۡدِ مَا جِئۡتَنَاۚ قَالَ عَسَىٰ رَبُّكُمۡ أَن يُهۡلِكَ عَدُوَّكُمۡ وَيَسۡتَخۡلِفَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرَ كَيۡفَ تَعۡمَلُونَ
129
علیبنابراهیم (رحمة الله علیه)- قَالَ الَّذِینَ آمَنُوا لِمُوسَی (علیه السلام) قَدْ أُوذِینَا قَبْلَ مَجِیئِکَ یَامُوسَی (علیه السلام)بِقَتْلِ أَوْلَادِنَا وَ مِنْ بَعْدِ مَا جِئْتَنَا لَمَّا حَبَسَهُمْ فِرْعَوْنُ لِإِیمَانِهِمْ بِمُوسَی (علیه السلام) فَقَالَ مُوسَی (علیه السلام) عَسی رَبُّکُمْ أَنْ یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الْأَرْضِ فَیَنْظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ وَ مَعْنَی یَنْظُرُ أَیْ یَرَی کَیْفَ تَعْمَلُونَ فَوَضَعَ النَّظَرَ مَکَانَ الرُّؤْیَهًْ.
علیّبنابراهیم ( ایمان آورندگان به موسی (گفتند: «ما قبل از آمدن تو، بهوسیلهی قتل فرزندانمان مورد آزار قرار میگرفتیم و همچنین پس از آمدن تو. زیرا فرعون آنان را به خاطر ایمانشان به موسی (زندانی کرد. موسی گفت: عَسَی رَبُّکُمْ أَن یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الأَرْضِ فَیَنظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ؛ مراد از نظر، یعنی میبیند چگونه رفتار خواهند کرد. نظر را بهجای رؤیت قرار داده است.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۵، ص۲۴۸ بحار الأنوار، ج۱۳، ص۱۱۰/ القمی، ج۱، ص۲۳۵/ البرهان
الصّادق (علیه السلام)- اسْتَعِینُوا بِاللهِ وَ اصْبِرُوا إِنَّ الْأَرْضَ لِلهِ یُورِثُها مَنْ یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِینَ فَإِنَّ بَنِی إِسْرَائِیلَ قَالُوا لِمُوسَی أُوذِینا مِنْ قَبْلِ أَنْ تَأْتِیَنا وَ مِنْ بَعْدِ ما جِئْتَنا فَقَالَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ قُلْ لَهُمْ یَامُوسَی (علیه السلام) عَسی رَبُّکُمْ أَنْ یُهْلِکَ عَدُوَّکُمْ وَ یَسْتَخْلِفَکُمْ فِی الْأَرْضِ فَیَنْظُرَ کَیْفَ تَعْمَلُونَ.
امام صادق ( از خدا یاری جویید، و استقامت پیشه کنید، که زمین از آن خداست، و آن را به هرکس از بندگانش که بخواهد، واگذار میکند و سرانجام [نیک] برای پرهیزکاران است. (اعراف/۱۲۸). بنیاسرائیل به موسی (گفتند: پیش از آنکه بهسوی ما بیایی آزار دیدیم، [هماکنون] پس از آمدنت نیز آزار میبینیم! [کی این آزارها به سر خواهد آمد]؟» خداوند به موسی (خطاب کرد: «ای موسی (امید است پروردگارتان دشمن شما را هلاک کند، و شما را در زمین جانشین [آنها] سازد، تا ببیند چگونه عمل میکنید».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۵، ص۲۴۸ بحار الأنوار، ج۶۷، ص۴