يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَابَآءَكُمۡ وَإِخۡوَٰنَكُمۡ أَوۡلِيَآءَ إِنِ ٱسۡتَحَبُّواْ ٱلۡكُفۡرَ عَلَى ٱلۡإِيمَٰنِۚ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمۡ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ
23
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَابَآءَكُمۡ وَإِخۡوَٰنَكُمۡ أَوۡلِيَآءَ إِنِ ٱسۡتَحَبُّواْ ٱلۡكُفۡرَ عَلَى ٱلۡإِيمَٰنِۚ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمۡ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّٰلِمُونَ
23
الصّادقین (علیها السلام)- رُوِیَ عَنْ أَبِی جَعْفَرٍ وَ أَبِی عَبْدِ اللَّهِ (علیها السلام) أَنَّهَا نَزَلَتْ فِی حَاطِبِ بْنِ أَبِی بَلْتَعَهًَْ حَیْثُ کَتَبَ إِلَی قُرَیْشٍ یُخْبِرُهُمْ بِخَبَرِ النَّبِیِّ (صلی الله علیه و آله) لَمَّا أَرَادَ فَتْحَ مَکَّهًَْ.
امام باقر و امام صادق (علیها السلام)- این آیه درباره‌ی حاطب‌بن‌ابوبلتعه نازل شد. آنجا که به قریش نامه نوشت و آنان را از عزم پیامبر (صلی الله علیه و آله) بر فتح مکّه آگاه ساخت.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۸۰ بحار الأنوار، ج۱۹، ص۱۵۵/ نور الثقلین/ البرهان
علی‌بن‌إبراهیم (رحمة الله علیه)- لَمَّا أَذَّنَ أَمِیرُ الْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام) بِمَکَّهًَْ أَنْ لَا یَدْخُلَ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ مُشْرِکٌ بَعْدَ ذَلِکَ الْعَامِ جَزِعَتْ قُرَیْشٌ جَزَعاً شَدِیداً وَ قَالُوا: ذَهَبَتْ تِجَارَتُنَا وَ ضَاعَتْ عِیَالُنَا وَ خَرِبَتْ دُورُنَا. فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ فِی ذَلِکَ: قُلْ یَا مُحَمَّدُ إِنْ کَانَ آبَاؤُکُمْ وَ أَبْنَاؤُکُمْ وَ إِخْوَانُکُمْ وَ أَزْوَاجُکُمْ وَ عَشِیرَتُکُمْ إِلَی قَوْلِهِ تَعَالَی: وَ اللهُ لَا یَهْدِی الْقَوْمَ الْفاسِقِینَ.
علیّ‌بن‌ابراهیم (رحمة الله علیه)- هنگامی‌که امیرمؤمنان (علیه السلام) در مکّه اعلام کرد که پس از آن سال احدی از مشرکان حق ندارد وارد مسجدالحرام شود، قریش سخت غمگین شده و گفتند: «تجارت ما از بین رفت و خانواده‌های ما تباه شدند و خانه‌های ما خراب شد. پس خدای عزّوجلّ این آیه را دراین‌باره نازل کرد؛ قُلْ ان کَان آباؤُکُمْ وَ ابنآؤُکُمْ وَ إِخْوَانکُمْ وَ أَزْوَاجُکُمْ وَ عَشِیرَتُکُمْ؛ اگر پدران و فرزندان و برادران و همسران و طایفه‌ی شما، و اموالی که به دست آورده‌اید. (توبه/۲۴). تا این فرموده‌ی خدای عزّوجلّ؛ وَ اللهُ لاَ یَهْدِی الْقَوْمَ الْفَاسِقِینَ؛ خداوند جمعیّت نافرمانبردار را هدایت نمی‌کند. (توبه/۲۴).
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۸۰ البرهان
الباقر (علیه السلام)- أَبُوحَمْزَهًَْ عَنْ أَبِی‌جَعْفَرٍ (علیه السلام) فِی قَوْلِهِ تَعَالَی یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا آباءَکُمْ وَ إِخْوانَکُمْ أَوْلِیاءَ إِنِ اسْتَحَبُّوا الْکُفْرَ عَلَی الْإِیمانِ قَالَ فَإِنَّ الْإِیمَانَ وَلَایَهًُْ عَلِیِّ‌بْنِ‌أَبِی‌طَالِبٍ (علیه السلام).
امام باقر (علیه السلام)- ابوحمزه نقل می‌کند: امام باقر (علیه السلام) درباره‌ی این فرموده‌ی خدای عزّوجلّ؛ یَا ایها الَّذِینَ أمنواْ لاَ تَتَّخِذُواْ آباءکُمْ وَ إِخْوَانکُمْ اولیاء ان اسْتَحَبُّواْ الْکُفْرَ عَلَی الایمان، فرمود: ایمان همان ولایت علیّ‌بن‌ابی‌طالب (علیه السلام) است.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۸۰ بحار الأنوار، ج۳۵، ص۳۴۰/ المناقب، ج۳، ص۹۴/ البرهان
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- وَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الْآیَهًُْ وَ اتَّقُوا فِتْنَةً لا تُصِیبَنَّ الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْکُمْ خَاصَّةً قَالَ النَّبِیُّ (صلی الله علیه و آله) مَنْ ظَلَمَ عَلِیّاً (علیه السلام) مَقْعَدِی هَذَا بَعْدَ وَفَاتِی فَکَأَنَّمَا جَحَدَ نُبُوَّتِی وَ نُبُوَّهًَْ الْأَنْبِیَاءِ (مِنْ قَبْلِی وَ مَنْ تَوَلَّی ظَالِماً فَهُوَ ظَالِمٌ قَالَ اللَّهُ عَزَّوَجَلَّ یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا آباءَکُمْ وَ إِخْوانَکُمْ أَوْلِیاءَ إِنِ اسْتَحَبُّوا الْکُفْرَ عَلَی الْإِیمانِ وَ مَنْ‌یَتَوَلَّهُمْ مِنْکُمْ فَأُولئِکَ هُمُ الظَّالِمُون.
پیامبر (صلی الله علیه و آله)- در کتاب بحارالانوار آمده است، هنگامی‌که این آیه: وَ اتَّقُوا فِتْنَةً لا تُصِیبَنَّ الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْکُمْ خَاصَّةً؛ و از فتنه‌ای بپرهیزید که تنها به ستمکاران شما نمی‌رسد [بلکه همه را فرا خواهد گرفت چرا که دیگران سکوت اختیار کردند]. (انفال/۲۵) نازل شد، پیامبر (صلی الله علیه و آله) فرمود: «هرکس علی (علیه السلام) را که جانشین من بعد از مرگم است، مورد ستم قرار دهد، مثل کسی است که منکر پیامبری من و پیامبران قبل از من است. هرکه دوست بدارد ظالمی را، او خود ظالم است. خداوند می‌فرماید: یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا لا تَتَّخِذُوا آباءَکُمْ وَ إِخْوانَکُمْ أَوْلِیاءَ إِنِ اسْتَحَبُّوا الْکُفْرَ عَلَی الْإِیمانِ وَ مَنْ‌یَتَوَلَّهمْ مِنْکُمْ فَأُولئِکَ هُمُ الظَّالِمُون.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۶، ص۸۰ بحار الأنوار، ج۲۷، ص۶۰/ نور الثقلین