۞ وَإِن تَعۡجَبۡ فَعَجَبٌ قَوۡلُهُمۡ أَءِذَا كُنَّا تُرَٰبًا أَءِنَّا لَفِي خَلۡقٍ جَدِيدٍ أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بِرَبِّهِمۡ وَأُوْلَـٰٓئِكَ ٱلۡأَغۡلَـٰلُ فِيٓ أَعۡنَاقِهِمۡ وَأُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَـٰبُ ٱلنَّارِ هُمۡ فِيهَا خَـٰلِدُونَ
5
منكرین معاد دلیلى بر محال بودن معاد، ارائه ندادهاند و تنها وقوع آن را بعید مىشمرند. در مقابل، قرآن علاوه بر ذكر عدالت و حكمت خداوند كه مستلزم وجود قیامت است، بارها در مقام جواب از این استبعاد منكرین برآمده است؛
یكجا مىفرماید: اگر شما در وقوع قیامت شك دارید، از آفرینش ابتدایى خود یاد كنید كه ما چگونه شما را از خاك و نطفه آفریدیم. «یاایها النّاس ان كنتم فى ریب من البعث فانّا خلقناكم من تراب ثم من نطفة»10
و در جاى دیگر مىفرماید: اى پیامبرصلى الله علیه وآله! به مردم بگو: همان كسىكه بار اول شما را آفرید، بار دیگر در قیامت شما را خلق خواهد كرد و جاى هیچگونه تعجّبى هم نیست. «قل یحییها الّذى أنشاها اوّل مرّة و هو بكلّ خلق علیم»11
انكار معاد یعنى انكار قدرت، عدالت و حكمت خداوند و این كفر است. «اولئك الّذین كفروا» منكر معاد چون تمام هدفش دنیاست، به غل و زنجیر مادیّت، هواپرستى، جهل و خرافات مبتلا مىگردد و اینچنین كسى در آخرت نیز در غل و زنجیر عذاب الهى خواهد بود. «الاغلال»
غل و زنجیر در قیامت بر روى گردن منكرین نیست تا بتوانند آن را بردارند، بلكه چنان به درون گردنشان فرو رفته كه قابل برداشتن نیست. «فى اعناقهم»
منكر معاد چون توشهاى براى رهایى خود از قهر الهى فراهم نكرده، همیشه در عذاب باقى است. «خالدین»