- ثُمَّ إِنَّ رَبَّكَ لِلَّذِينَ هَاجَرُواْ مِنۢ بَعۡدِ مَا فُتِنُواْ ثُمَّ جَـٰهَدُواْ وَصَبَرُوٓاْ إِنَّ رَبَّكَ مِنۢ بَعۡدِهَا لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ110
گروهى كه زیر شكنجه كفّار جان دادند و كلمهاى كفرآمیز به زبان نیاوردند. مثل پدر و مادر عمّار یاسر.
گروهى كه ایمان قلبى داشتند، ولى براى نجات جان خود تقیّه كردند. مثل عمار.
گروهى كه بعد از ایمان، كافر و به اصطلاح مرتّد شدند.
گروهى كه بعد از گرفتار فتنه و انحراف شدن، با هجرت و جهاد و صبر به ایمان برگشته و توبه كردند و دین خود را حفظ كردند.
مرتد دو گونه است:
مرتد فطرى كسى است كه از پدر و مادر مسلمان تولد یافته و بعد از قبول اسلام به كفر برگشته است، كیفر او (بخاطر ضربهاى كه از طریق ارتدادش به جامعه اسلامى و تزلزل عقاید مردم وارد مىشود) قتل و اموالش مصادره و توبهاش پذیرفته نیست.
مرتد ملّى، به كسى گویند كه پدر و مادرش به هنگام انعقاد نطفهاش مسلمان نبودهاند، ولى او مسلمان شده و بعد كافر گشته است، توبه اینگونه مرتد پذیرفته مىشود.
هجرتى ارزش دارد كه همراه با جهاد و صبر و مقاومت باشد وگرنه نوعى فرار است. «هاجروا - جاهدوا - صبروا» شرط دریافت مغفرت ورحمت الهى، جهاد ومقاومت است. «هاجروا... جاهدوا... صبروا... من بعدها لغفور رحیم»
اسلام بنبست ندارد و هرگونه انحراف و فتنه را مىتوان جبران كرد. (مرتد نیز مىتواند ایمان آورده و توبه كند)«ان ربّك من بعدها لغفور رحیم»