الٓمٓ
1
تفسیر نور
الف لام میم
نکتهها
دربارهى حروف مقطّعه، اقوال مختلفى بیان شده است، از جمله:
قرآن، معجزهى الهى از همین حروف الفبا تألیف یافته كه در اختیار همه است، اگر مىتوانید شما نیز از این حروف، كلام معجزهآمیز بیاورید.
این حروف، نام همان سورهاى است كه در ابتدایش آمده است.
این حروف، اشاره به اسم اعظم الهى دارد.98
این حروف، نوعى سوگند و قسم خداوند است.99
این حروف، از اسرار بین خداوند و پیامبر است.100 ومطابق بعضى روایات رموزى است كه كسى جز خداوند نمىداند.101
امّا شاید بهترین نظر همان وجه اوّل باشد. زیرا در میان یكصد و چهارده سوره قرآن، كه 29 سوره آن با حروف مقطّعه شروع مىشود، در بیست و چهار مورد بعد از این حروف، سخن از قرآن و معجزه بودن آن است. چنانكه در این سوره به دنبال «الم»، «ذلك الكتاب» آمده و به عظمت قرآن اشاره شده است.
در آغاز سوره شورى نیز حروف مقطّعهى «حم عسق» آمده است كه بعد از آن مىفرماید: «كذلك یُوحى الیك والى الّذین مِن قبلك اللّه العزیزُ الحكیم» خداوندِ عزیز و حكیم، این چنین بر تو و پیامبران پیش از تو وحى مىكند. یعنى وحى خداوند نیز با استفاده از همین حروف است. حروفى كه در دسترس همه افراد بشرى است. البتّه خداوند با این حروف، كتابى نازل كرده كه معجزه است. آیا انسان نیز مىتواند چنین كتابى فراهم كند؟!
آرى، خداوند از حروف الفبا، كتاب معجزه نازل مىكند، همچنان كه از دل خاك صدها نوع میوه و گل و گیاه مىآفریند و انسان مىسازد. ولى نهایتِ هنر مردم این است كه از خاك و گل، خشت و آجر بسازند!98) تفسیر نورالثقلین.
99) بحارالانوار، ج88، ص7.
100) بحارالانوار، ج 89، ص 384.
101) تفسیر مجمعالبیان.