وَقَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ لَوۡلَا يُكَلِّمُنَا ٱللَّهُ أَوۡ تَأۡتِينَآ ءَايَةٌ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّثۡلَ قَوۡلِهِمۡۘ تَشَـٰبَهَتۡ قُلُوبُهُمۡ قَدۡ بَيَّنَّا ٱلۡـَٔايَـٰتِ لِقَوۡمٍ يُوقِنُونَ
118
تفسیر نور
كسانى كه نمىدانند، گفتند: چرا خدا با خود ما سخن نمىگوید؟ یا آیه و نشانهاى بر خود ما نمىآید؟ همچنین گروهى كه قبل از آنان بودند مثل گفته آنان را گفتند، دلها (وافكار)شان مشابه است، ولى ما (به اندازهى كافى) آیات ونشانهها را براى اهل یقین (وحقیقتجویان) روشن ساختهایم.
نکتهها
باز هم تقاضاى نابجا از سوى گروه دیگرى از كفّار! افراد ناآگاه، در برابر دعوت رسول خدا صلى الله علیه وآله چنین مىگویند: چرا خداوند مستقیماً با خود ما سخن نمىگوید؟ چرا بر خود ما آیه نازل نمىشود؟!قرآن براى جلوگیرى از اثرات سوء احتمالى اینگونه سخنهاى یاوه وبىجا بر سایر مسلمانان و دلدارى به رسول خدا صلى الله علیه وآله، سؤال و خواست آنها را خیلى عادّى تلقّى مىكند كه این سؤالات حرف تازهاى نیست و كفارِ قبل از اینها نیز از انبیاى پیشین چنین توقّعات نابجا را داشتهاند. سپس مىفرماید: طرز تفكّر هر دو گروه به یكدیگر شباهت دارد، ولى ما براى اینگونه درخواستها اعتبار و ارزشى قائل نیستیم. چرا كه آیات خودمان را به قدر كفایت براى طالبان حقیقت بیان كردهایم.
توقّعات نابجا، یا به خاطر روحیّه استكبار و خودبرتربینى است و یا به خاطر جهل و نادانى. آنكه جاهل است، نمىداند نزول فرشته وحى بر هر دلى ممكن نیست و حكیم، شربت زلال و گوارا را در هر ظرفى نمىریزد. در قرآن مىخوانیم: اگر پاكدل و درست كردار بودید، فرقان و قوه تمیز به شما مىدادیم. 411
411) ان تتّقوا اللّه یجعل لكم فرقاناً« انفال، 29.
پیامها
اصالت به تلاش و لیاقت است، نه تقاضا و توقّع. گروهى هستند كه به جاى تلاش و بروز لیاقت، همیشه توقّعات نابجاى خود را مطرح مىكنند. «لولا یكلّمنا اللّه» سنّت خداوند اتمام حجّت و بیان دلیل است، نه پاسخگویى به خواستهها وتمایلات نفسانى هر كس. «قد بیّنا الایات»