- وَلَئِنۡ أَتَيۡتَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَـٰبَ بِكُلِّ ءَايَةٍ مَّا تَبِعُواْ قِبۡلَتَكَۚ وَمَآ أَنتَ بِتَابِعٍ قِبۡلَتَهُمۡۚ وَمَا بَعۡضُهُم بِتَابِعٍ قِبۡلَةَ بَعۡضٍۚ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ إِنَّكَ إِذًا لَّمِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ145
تهدید و هشدارهاى قرآن نسبت به پیامبر، به منظور جلوگیرى از بروز و رشد غلّوگرایى و نسبت نارواى خدایى به اولیاست. آنگونه كه در ادیان دیگر، مردم به غلّو، عیسى علیه السلام را فرزند خدا و فرشتگان را دختران خدا مىدانستند.
440) در واژه »لئن« حرف لام براى جواب قسم است.
لجاجت و تعصّب، مانع تفكّر، استدلال و حقّبینى است. آنان نه تنها نسبت به اسلام تعصّب مىورزند، در میان خودشان نیز عناد و لجاجت دارند. «ماتبعوا قبلتك... ومابعضهم بتابع قبلة بعض» در برابر هیاهو و غوغاى مخالفان نباید تسلیم شد و براى مأیوس كردن دشمنان، قاطعیّت لازم است. «وما انت بتابع»
یهود ونصارى هر یك داراى قبلهى ویژهاى بودند. «ومابعضهم بتابع قبلة بعض»
انحراف دانشمندان، بسیار خطرناك است. «...من بعد ماجاءك من العلم»
علم، به تنهایى براى هدایت یافتن كافى نیست، روحیّهى حقّ پذیرى لازم است. یهود صاحب كتاب بودند، ولى با وجود تعصّب نابجا، این علم چارهساز نشد. «اهوائهم من بعد ماجاءك من العلم»
پیامبر، حقّ تغییر قانون الهى را بر اساس تمایلات مردم ندارد. «اهوائهم من بعد ماجاءك من العلم»
آئین اسلام از سرچشمهى علم واقعى است. «جاءك من العلم»
قوانینى شایسته پذیرش و پیروى هستند كه از هواهاى نفسانى پیراسته و بر پایهى علم بنا شده باشند. «لئن اتّبعت اهوائهم من بعد ماجاءك من العلم»
قانون، براى همه یكسان است. اگر بر فرض پیامبر نیز تابع هوا و هوس شود، گرفتار كیفر خواهد شد. «انّك اذاً»
با وجود قانون الهى، پیروى از خواستههاى مردم ظلم است. «اذاً من الظالمین»