سوره حج - آیات 73 تا 74 جزء 17 - صفحه 341

    يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ضُرِبَ مَثَلٌ فَٱسۡتَمِعُواْ لَهُۥٓ‌ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ لَن يَخۡلُقُواْ ذُبَابًا وَلَوِ ٱجۡتَمَعُواْ لَهُۥ‌ وَإِن يَسۡلُبۡهُمُ ٱلذُّبَابُ شَيۡـًٔا لَّا يَسۡتَنقِذُوهُ مِنۡهُ‌ۚ ضَعُفَ ٱلطَّالِبُ وَٱلۡمَطۡلُوبُ

    73

    مَا قَدَرُواْ ٱللَّهَ حَقَّ قَدۡرِهِۦٓ‌ۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ

    74

تفسیر نور
اى مردم! مثلى زده شده است، پس به آن گوش فرا دهید، همانا كسانى كه به جاى خداى یكتا مى‌خوانید، هرگز نمى‌توانند مگسى بیافرینند، هر چند براى این كار اجتماع كنند، و اگر آن مگس چیزى از آنان برباید، نمى‌توانند از او بازستانند، طالب و مطلوب هر دو ناتوانند. (مشركان،) خدا را آن گونه كه شایسته اوست بزرگ نداشتند، قطعاً خداوند نیرومند و شكست ناپذیر است.

پیام‌ها
نحوه خطاب باید با مخاطبان تناسب داشته باشد. «یا ایّهاالنّاس - تَدعون من دون اللّه» (مشركان در مرحله‌اى نیستند كه به‌آنان بهتر از «یا ایّها النّاس» گفته شود)

در ارشاد و تبلیغ، ابتدا مردم را براى شنیدن آماده كنیم، سپس سخن بگوییم. «ضُرِبَ مَثلٌ فاستَمعوا له»

در مثال‌هاى قرآنى، دقّت و توجّه كنیم. «فاستَمِعوا له»

اگر انسان‌ها، همه‌ى توان خود را هم به كار گیرند، نمى‌توانند موجود زنده‌اى خلق كنند. «لن یَخلُقوا ذُباباً ولو اجتمعوا له»

مخلوقات كوچك را كوچك نشمریم. «اِن یَسلُبهم الذُّباب»

كسى كه در برابر یك مگس عاجز است، لایق نیست پرستش شود. «لایَستَنقِذوه منه»

مشركان خدا را قبول داشتند، ولى غیر او را نیز مى‌پرستیدند. (قدردانى صحیح از خداوند، یكتا پرستى است). «ما قدروا اللّه حقّ قَدرِه»

انگیزه‌ى شرك، استمداد از شریك‌هاست، ولى باید غیر خدا را كنار گذاشت و تنها به سراغ او رفت، كه قدرت وعزّت مخصوص خداوند است. «اِنّ اللّه لَقوىّ عزیز»