- وَٱلَّذِينَ إِذَا فَعَلُواْ فَـٰحِشَةً أَوۡ ظَلَمُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ ذَكَرُواْ ٱللَّهَ فَٱسۡتَغۡفَرُواْ لِذُنُوبِهِمۡ وَمَن يَغۡفِرُ ٱلذُّنُوبَ إِلَّا ٱللَّهُ وَلَمۡ يُصِرُّواْ عَلَىٰ مَا فَعَلُواْ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ135
در روایات مىخوانیم كه بىتوجّهى به گناهان گذشته و ترك توبه از آنها، به منزلهى اصرار بر گناه است.151
امام صادقعلیه السلام فرمودند: وقتى این آیه نازل شد، ابلیس همهى یاران خود را جمع كرد و چارهجویى نمود. شیاطین پیشنهاداتى دادند كه پذیرفته نشد، وسواس خنّاس گفت: من چاره مىكنم! گفتند: چگونه؟ گفت: به آنها وعده مىدهم و به آرزوها گرفتارشان مىكنم تا دچار گناه شوند و وقتى گرفتار شدند، استغفار را از یاد آنها مىبرم.152
151) هو ان یذنب الذنب فلایستغفر اللّه ولایحدث نفسه بتوبة فذلك الاصرار». كافى، ج2، ص287.
152) وسائل، ج 11، ص 66.
گاهى از افراد متّقى نیز گناه صادر مىشود. «للمتّقین... الّذین اذا فعلوا فاحشة» خطرناكتر از انجام گناه، غفلت از گناه و بىتوجّهى به زشتى آن است. متّقین اگر هم گناه كنند، بلافاصله استغفار مىنمایند. «اذا فعلوا فاحشة... ذكروا اللّه فاستغفروا»
نشانهى تقوا، توبه فورى از گناه است. «اذا فعلوا فاحشة... ذكروا اللّه فاستغفروا»
یاد خدا، رمز توبه است. «ذكروا اللّه فاستغفروا»
تا یاد خدا در دل گناهكار زنده است، مىتواند در مدار متقین وارد شود. «اذا فعلوا فاحشة... ذكروا اللّه»
گناه، ظلم به خویشتن است. «ظلموا انفسهم»
تنها خداوند است كه گناهان را مىبخشد. «و من یغفر الذنوب الا اللّه»
متّقى كسى است كه اصرار بر گناه نداشته باشد. زیرا اصرار بر گناه، نشانهى سبك شمردن آن و غفلت از یاد خداست. «ولم یصرّوا على ما فعلوا»
اصرار آگاهانه بر گناه، سبب محرومیّت از مغفرت الهى است. «و من یغفر الذنوب الا اللّه و لم یصرّوا»