يَوۡمَ تَجِدُ كُلُّ نَفۡسٍ مَّا عَمِلَتۡ مِنۡ خَيۡرٍ مُّحۡضَرًا وَمَا عَمِلَتۡ مِن سُوٓءٍ تَوَدُّ لَوۡ أَنَّ بَيۡنَهَا وَبَيۡنَهُۥٓ أَمَدَۢا بَعِيدًا وَيُحَذِّرُكُمُ ٱللَّهُ نَفۡسَهُۥ وَٱللَّهُ رَءُوفُۢ بِٱلۡعِبَادِ
30
تفسیر نور
روزى كه هر كس، هر كار نیكى انجام داده حاضر بیابد و هرچه بدى كرده، آرزو مىكنداى كاش بین آن عمل و او فاصلهاى دور مىبود. وخداوند شما را از (مخالفت امرش) بر حذر مىدارد و (در عین حال) خداوند به بندگان مهربان است.
نکتهها
در آیهى قبل، سخن از علم و قدرت خداوند بود، این آیه نمونهاى از علم و قدرت الهى را بیان مىكند. این آیه شبیه آیه 49 سوره كهف است كه مىفرماید: در روز قیامت مردم تمام اعمال خود را در برابر خویش حاضر مىیابند. در تفسیر برهان آمده است كه امام سجّاد علیه السلام در هر جمعه در مسجد النبى هنگام موعظه، این آیه را براى مردم تلاوت مىفرمود.پیامها
اعمال انسان محو نمىشود و در قیامت در برابر او حاضر مىگردد. «محضرا» اعتقاد به حضور عمل در قیامت، مانع گناه است. «محضرا»
گنهكاران، در قیامت از اعمال خود شرمندهاند، امّا چه سود؟ «تودّ لو انّ بینها»
بسیارى از اعمالى كه در دنیا مورد علاقه انسان است، در قیامت مورد تنفّر او قرار خواهد گرفت. «تودّ لو انّ بینها و بینه أمداً بعیداً»
در روز قیامت، پشیمانى سودى ندارد و آرزوها نشدنى است. كلمه (لو) در مورد آرزوهاى نشدنى بكار مىرود. «لو انّ بینها و بینه أمداً بعیداً»
خدا پروایى، مانع گناه است. «یحذّركم اللّه»
سرچشمهى هشدارهاى الهى، محبّت و رأفت اوست. «یحذّركم اللّه نفسه واللّه رؤف بالعباد»
بیم و امید در كنار هم نقش تربیتى دارند. امید، به تنهایى سبب غرور، وبیم از تنهایى، سبب یأس مىشود. «یحذّركم اللّه نفسه... واللّه رؤف بالعباد»
لطف و رأفت خداوند شامل حال همهى بندگان است. «رؤف بالعباد»