سوره صافات - آیات 45 تا 49 جزء 23 - صفحه 447

    يُطَافُ عَلَيۡهِم بِكَأۡسٍ مِّن مَّعِينِۭ

    45

    بَيۡضَآءَ لَذَّةٍ لِّلشَّـٰرِبِينَ

    46

    لَا فِيهَا غَوۡلٌ وَلَا هُمۡ عَنۡهَا يُنزَفُونَ

    47

    وَعِندَهُمۡ قَـٰصِرَٰتُ ٱلطَّرۡفِ عِينٌ

    48

    كَأَنَّهُنَّ بَيۡضٌ مَّكۡنُونٌ

    49

تفسیر نور
و از نهر جارى (جامى از شراب) بر آنان مى‌گردانند شرابى سفید رنگ و لذّت‌بخش براى نوشندگان. (شرابى كه) نه مایه‌ى فساد عقل است و نه آنان از نوشیدن آن مست مى‌شوند. و نزدشان همسرانى است درشت چشم كه چشم از غیر فرو بندند. گویى (از شدّت سفیدى) تخم مرغانى هستند پوشیده و پنهان.

نکته‌ها
«قَدَح» ظرف خالى است كه هرگاه پر شود به آن «كأس» گویند و گاهى كلمه كأس گفته مى‌شود ولى مراد شراب است نه ظرف آن.

كلمه «مَعین» به آب زلالى گفته مى‌شود كه جارى باشد.

«غَول» به معناى فساد پنهانى است. «یُنزَفون» به معناى محو شدن تدریجى عقل است.

«طَرف» به معناى پلك چشم است و «قاصرات الطرف» كنایه از آن است كه همسران بهشتى نسبت به دیگران چشم خود را فرو مى‌نشانند و یا با چشم نیمه باز كه جاذبه خاصى دارد نگاه مى‌كنند و شاید مراد آن باشد كه زنان بهشتى به قدرى زیبا هستند كه چشم شوهر را تنها در اختیار خود مى‌گیرند، یعنى در اثر زیبایى، شوهرانشان تنها به آنان چشم دوخته‌اند.

كلمه «عین» جمع «عیناء» به معناى چشمان درشت و زیبا و مشكى است.

كلمه «بیض» جمع «بیضه» به معناى تخم شتر مرغ است كه رنگ آن سفید و درخشنده و كمى متمایل به زردى است كه حیوان آن را زیر پر خود مى‌پوشاند تا غبارآلود نشود. عرب، زنان زیبا را به آن تشبیه مى‌كند.1010) تفسیر راهنما.

پیام‌ها
لذّت‌هاى جسمى مربوط به شكم و شهوت، در قیامت نیز خواهد بود. «فواكه، كأس من معین، قاصرات الطرف»

كامیابى در بهشت محدود به جهت خاصّى نیست، بلكه نعمت‌ها از هر سو گرد بهشتیان چرخانده مى‌شود. «یُطاف»

رنگ سفید از رنگ‌هاى بهشتى است كه نشانه‌ى روشنى، زیبایى، بهداشت و رنگى دلنواز است. «بیضاء ، بیض»

لذّت‌هاى بهشتى، بدون عوارض پنهانى و آشكار است. شراب بهشتى لذیذ است، امّا مستى و دیگر عوارضِ شراب دنیوى را ندارد. «لذّة للشاربین لا فیها غول...»

چشم از غیر دوختن، از ویژگى‌هاى زنان بهشتى است. «قاصرات الطرف»

زنان بهشتى، هم زیبا و دلربا هستند، هم پاك و عفیف و پوشیده. «عین، بیض مكنون»