يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡمُشۡرِكُونَ نَجَسٌ فَلَا يَقۡرَبُواْ ٱلۡمَسۡجِدَ ٱلۡحَرَامَ بَعۡدَ عَامِهِمۡ هَـٰذَاۚ وَإِنۡ خِفۡتُمۡ عَيۡلَةً فَسَوۡفَ يُغۡنِيكُمُ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦٓ إِن شَآءَۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمٌ حَكِيمٌ
28
تفسیر نور
اى كسانى كه ایمان آوردهاید! قطعاً مشركان، پلید وناپاكند، پس بعد از این سال نباید به مسجدالحرام نزدیك شوند و اگر (به خاطر راندن كفّار و قطع داد و ستد) از فقر و تنگدستى مىترسید، پس به زودى خداوند اگر بخواهد از فضل خویش شما را بىنیاز خواهد كرد، قطعاً خداوند آگاه و حكیم است.
نکتهها
یكى از فرمانهاى چهارگانهاى كه حضرت علىعلیه السلام در حج سال نهم هجرى به مشركان ابلاغ كرد این بود كه از سال آینده، حقّ ورود به مسجدالحرام را ندارند.پیامها
شرك، پلیدى است. «نجس» پاكى واقعى در سایهى ایمان است. مؤمن باید نسبت به مشرك، تنفّر داشته باشد. «الّذین آمنوا انّماالمشركون نجس»
در احكام دین باید قاطعانه عمل كرد، نه با تعارف. «انّما المشركون نجس»
در اعلام برنامه ودیدگاه، توجّه به توان اجرایى خود داشته باشیم. «انّما المشركون نجس» (با آنكه پلیدبودن مشركان مربوط به سال نهم وسال اعلام برائت نبود، لكن چون در آن سال مسلمانان قدرت اجرا پیدا كردند، این امر اعلام شد)
چون نزدیك شدن، زمینهى وارد شدن است، پس مشركان نباید به مكانهاى مقدّس حتّى نزدیك شوند. «لایقربوا»
در قرآن، فلسفهى برخى نهىها وتحریمها بیان شده است. «نجس فلایقربوا»
همهى زمینها از نظر قداست، یكسان نیستند. «فلایقربوا المسجدالحرام»
با مخالفان هم مدارا كنیم و به آنان مهلت دهیم. «بعد عامهم هذا»
در دستورات و آئیننامهها، به تنشها وپیامدهاى آن نیز توجّه كنیم. «نجس فلایقربوا... و ان خفتم عیلة...»
تنگناهاى اقتصادى و فشارهاى مالى، ما را نسبت به دینمان بىتعهّد نسازد. «ان خفتم عیلةً»
هركجا احساس نگرانى اجتماعى شد، باید روحیّهى امید و توكّل را در مردم زنده كرد. «ان خفتم عیلةً فسوف یغنیكم اللّه من فضله»
رزق ما به دست دیگران (مسافران و جهانگردان) نیست، بلكه به دست خداست. «یغنیكم اللَّه»
از قطع رابطه اقتصادى با كفّار، به خاطر مكتب، نگران نباشیم.«یغنیكم اللّه»
بیش از زرنگى ومدیریّت وسرمایه و...، فضل الهى در غناى مردم نقش دارد. «یغنیكم اللَّه من فضله»
احكام دین، بر پایهى علم و حكمت الهى است. «علیم حكیم»