وَقَالَتِ ٱلۡيَهُودُ لَيۡسَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ عَلَىٰ شَيۡءࣲ وَقَالَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ لَيۡسَتِ ٱلۡيَهُودُ عَلَىٰ شَيۡءࣲ وَهُمۡ يَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ مِثۡلَ قَوۡلِهِمۡۚ فَٱللَّهُ يَحۡكُمُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ
113
العسکری (علیه السلام)- إِنَّمَا أُنْزِلَتِ الْآیَهًُْ لِأَنَّ قَوْماً مِنَ الْیَهُودِ وَ قَوْماً مِنَ النَّصَارَی جَاءُوا إِلَی رَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله) فَقَالُوا: یَا مُحَمَّدُ (صلی الله علیه و آله)! اقْضِ بَیْنَنَا. فَقَالَ: قُصُّوا عَلَیَّ قِصَّتَکُمْ.
امام عسکری (علیه السلام) این آیه تنها به این خاطر نازل‌شد که گروهی از یهودیان و گروهی از مسیحیان، نزد رسول‌خدا (آمده و گفتند: «ای محمّد (! بین ما قضاوت کن». رسول‌خدا (فرمود: «ماجرایتان را برایم بازگو کنید».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
ابن‌عباس (رحمة الله علیه)- إِنَّهُ لَمَّا قَدِمَ وَفْدُ نَجْرَانَ مِنَ النَّصَارَی عَلَی رَسُولِ اللهِ (صلی الله علیه و آله) أَتَتْهُمْ أَحْبَارُ الْیَهُودِ فَتَنازَعُوا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله). فَقَالَ رَافِعُ بْنُ حَرْمَلَهًَْ: مَا أَنْتُمْ عَلَی شَیْءٍ وَ جَحَدَ نُبُوَّهًَْ عِیسَی وَ کَفَرَ بِالْإِنْجِیلِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ نَجْرَانَ: لَیْسَتِ الْیَهُودُ عَلی شَیْءٍ وَ جَحَدَ نُبُوَّهًَْ مُوسَی (علیه السلام) وَ کَفَرَ بِالتَّوْرَاهًِْ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَی هَذِهِ الْآیَهًَْ.
ابن‌عباس (رحمة الله علیه) وقتی بزرگان نصارای نجران بر پیامبر (وارد شدند، احبار و دانشمندان یهود نیز آمدند و در حضور پیامبر (این دو گروه با هم به نزاع پرداختند. رافع‌بن‌حرمله (از یهودیان) به نصرانیان گفت: «شما بی‌ریشه و بی‌بنیان هستید». و نبوّت عیسی (علیه السلام) را انکارکرده و به انجیل کافر شد. یک نفر از نجرانی‌ها گفت: «یهودیان بی‌ریشه و بی‌بنیان هستند». و منکر نبوّت موسی (علیه السلام) و تورات شد. خداوند این آیه را به همین جهت نازل‌نمود.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۶۷
العسکری (علیه السلام)- وَ قالَتِ الْیَهُودُ لَیْسَتِ النَّصاری عَلی شَیْءٍ مِنَ الدِّینِ بَلْ دِینُهُمْ بَاطِلٌ وَ کُفْرٌ وَ هُمْ یَتْلُونَ الْکِتابَ التَّوْرَاهًَْ.
امام عسکری (علیه السلام) یهودیان گفتند: «نصاری چیزی ندارند [و دینشان بی‌پایه و اساس است] و دین آنها باطل است و کافرند». با آنکه [همان یهودیان] تورات را می‌خوانند. [و می‌دیدند که انجیل را تأیید کرده است].
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- فَقَالَتِ الْیَهُودُ نَحْنُ الْمُؤْمِنُونَ بِالْإِلَهِ الْوَاحِدِ الْحَکِیمِ وَ أَوْلِیَائِهِ وَ لَیْسَتِ النَّصَارَی عَلَی شَیْءٍ مِنَ الدِّینِ وَ الْحَقِّ.
امام عسکری (علیه السلام) یهودیان گفتند: «ما به خدای واحد حکیم و اولیاء او ایمان‌آورده‌ایم؛ امّا نصرانیان چیزی ندارند. و بر حق نیستند [و دینشان بی‌پایه و اساس است]».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- وَ قالَتِ النَّصاری لَیْسَتِ الْیَهُودُ عَلی شَیْءٍ مِنَ الدِّینِ بَلْ دِینُهُمْ بَاطِلٌ وَ کُفْرٌ وَ هُمْ یَتْلُونَ الْکِتابَ الْإِنْجِیلَ.
امام عسکری (علیه السلام) نصرانیان گفتند: «یهودیان چیزی ندارند [و دینشان بی‌پایه و اساس است] و دین آنها باطل است و کافرند با آنکه ایشان انجیل را می‌خوانند. و بر حق نیستند [دینشان بی‌پایه و اساس است].
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴؛ فیه «بتفاوت یسیر»/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- وَ قَالَتِ النَّصَارَی بَلْ نَحْنُ الْمُؤْمِنُونَ بِالْإِلَهِ الْوَاحِدِ الْحَکِیمِ وَ لَیْسَتِ الْیَهُودُ عَلَی شَیْءٍ مِنَ الدِّینِ وَ الْحَقِّ.
امام عسکری (علیه السلام) نصرانیان گفتند: «ما مؤمن به خدای واحد حکیم هستیم [امّا] یهودیان دین ندارند و برحق نیستند [و دینشان بی‌پایه و اساس است]».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۱۸ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- فَقَالَ هَؤُلَاءِ وَ هَؤُلَاءِ مُقَلِّدُون بِلَا حُجَّهًٍْ وَ هُمْ یَتْلُونَ الْکِتَابَ فَلَا یَتَأَمَّلُونَهُ لِیَعْمَلُوا بِمَا یُوجِبُهُ فَیَتَخَلَّصُوا مِنَ الضَّلَالَهًِْ.
امام عسکری (علیه السلام) این‌ها و آنها (یهودیان و نصرانیان) مقلّدوار و بدون دلیل [یکدیگر را متّهم کرده و] این کلمات را می‌گفتند. کتب آسمانی خود را می‌خواندند ولی دقّت نداشتند تا به مقتضای دستوراتش عمل‌کنند و از گمراهی برهند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- فَقَالَتِ الْیَهُودُ فَکَیْفَ نَکُونُ کَافِرِینَ وَ فِینَا کِتَابُ اللَّهِ التَّوْرَاهًُْ نَقْرَؤُهُ فَقَالَتِ النَّصَارَی کَیْفَ نَکُونُ کَافِرِینَ وَ لَنَا کِتَابُ اللَّهِ الْإِنْجِیلُ نَقْرَؤُهُ.
امام عسکری (علیه السلام) یهودیان گفتند: «چطور ما کافریم با اینکه دارای کتاب خداییم تورات و آن را قرائت می‌کنیم»؟! نصرانیان نیز گفتند: «ما چطور کافریم با اینکه [کتاب خدا] انجیل را داریم و تلاوت می‌کنیم»؟!
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- کَذلِکَ قالَ الَّذِینَ لا یَعْلَمُونَ الْحَقَّ وَ لَمْ یَنْظُرُوا فِیهِ مِنْ حَیْثُ أَمَرَهُمُ اللَّهُ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ وَ هُمْ مُخْتَلِفُونَ کَقَوْلِ الْیَهُودِ وَ النَّصَارَی بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ هَؤُلَاءِ یُکَفِّرُ هَؤُلَاءِ وَ هَؤُلَاءِ یُکَفِّرُ هَؤُلَاءِ.
امام عسکری (علیه السلام) کسانی که حق را نمی‌شناختند نیز چنین گفتند و به این مسئله از جهتی که خدا دستور داده‌بود، توجّه نمی‌کردند. بعضی، بعضی دیگر را خطاب کرده و اختلاف داشتند. مانند سخن نصرانیان و یهودیان که این دسته، آن دسته را تکفیر می‌کردند و آنان نیز اینان را کافر می‌دانستند.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
ابن‌عباس (رحمة الله علیه)- وَ الَّذِینَ لا یَعْلَمُونَ مُشْرِکُو الْعَرَبِ قَالُوا لِمُحَمَّدٍ (صلی الله علیه و آله) وَ أَصْحَابِهِ: إِنَّهُمْ لَیْسُوا عَلَی شَیْءٍ أَوْ قَالُوا: إِنَّ جَمِیعَ الْأَنْبِیَاءِ وَ أُمَمِهِمْ لَمْ یَکُونُوا عَلَی شَیْءٍ.
ابن‌عباس (رحمة الله علیه) منظور از الَّذِینَ لا یَعْلَمُونَ در آیه، مشرکان عرب است که در مورد حضرت محمّد (و یارانش می‌گفتند: «این‌ها چیزی ندارند [و دینشان بی‌پایه و اساس است]» و یا می‌گفتند: «تمام پیامبران و امّت‌هایشان بی‌ارزشند و موقعیّتی ندارند. کلامشان بی‌پایه و اساس است».
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۶۷
العسکری (علیه السلام)- وَ یُجَازِی کُلَّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ بِقَدْرِ اسْتِحْقَاقِهِ.
امام عسکری (علیه السلام) خداوند در آخرت به مقدار استحقاقشان، آنها را مجازات می‌نماید.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
الرّسول (صلی الله علیه و آله)- فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ (صلی الله علیه و آله): کُلُّکُمْ مُخْطِئُونَ مُبْطِلُونَ فَاسِقُونَ عَنْ دِینِ اللَّهِ وَ أَمْرِهِ ... إِنَّکُمْ خَالَفْتُمْ أَیُّهَا الْیَهُودُ وَ النَّصَارَی کِتَابَ اللَّهِ فَلَمْ تَعْمَلُوا بِهِ فَلَوْ کُنْتُمْ عَامِلِینَ بِالْکِتَابَیْنِ لَمَا کَفَّرَ بَعْضُکُمْ بَعْضاً بِغَیْرِ حُجَّهًٍْ لِأَنَّ کُتَبَ اللَّهِ أَنْزَلَهَا شِفَاءً مِنَ الْعَمَی وَ بَیَاناً مِنَ الضَّلَالَهًِْ یَهْدِی الْعَامِلِینَ بِهَا إِلَی صِرَاطٍ مُسْتَقِیمٍ وَ کِتَابُ اللَّهِ إِذَا لَمْ تَعْمَلُوا بِمَا کَانَ فِیهِ کَانَ وَبَالًا عَلَیْکُمْ وَ حُجَّهًُْ اللَّهِ إِذَا لَمْ تَنْقَادُوا لَهَا کُنْتُمْ لِلَّهِ عَاصِینَ وَ لِسَخَطِهِ مُتَعَرِّضِینَ.
پیامبر ( پیامبراکرم (فرمود: «هر دو (یهودیان و نصرانیان) به خطا رفته‌اید و باطل می‌گویید و نسبت به دین خدا و امر او فاسق هستید ... شما هر دو گروه؛ با کتاب خدا مخالفت‌می‌کنید و به آن عمل نمی‌نمایید. که اگر شما به کتاب خدا عمل می‌کردید، بدون دلیل به یکدیگر نسبت کفر نمی‌دادید؛ زیرا کتاب خدا مایه‌ی شفا از کوری [جهل] و نجات از گمراهی است؛ عمل‌کنندگان را به راه راست هدایت می‌کند. ولی وقتی به دستوراتی که در کتاب خداست عمل نکردید، [همان کتاب الهی] موجب وبال و افزایش گناه شما می‌شود. وقتی حجّت خدا را نپذیرفتید مخالف خدا و مشمول خشم او خواهید بود.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۰ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان
العسکری (علیه السلام)- فِیما کانُوا فِیهِ یَخْتَلِفُونَ فِی الدُّنْیَا یُبَیِّنُ ضَلَالَهُمْ وَ فِسْقَهُمْ.
امام عسکری (علیه السلام) خداوند [در قیامت] در مورد آنچه در دنیا بر سر آن اختلاف داشتند حکم می‌کند و گمراهی و فسقشان را آشکار می‌نماید.
تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۱، ص۶۲۲ بحارالأنوار، ج۹، ص۱۸۴/ الإمام العسکری، ص۵۴۴/ البرهان