الصّادق (علیه السلام)- عَنْ أَبِی بَصِیرٍ قَالَ: قُلْتُ لَهُ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ فَقَالَ: اسْتَغْفَرَ رسول‌الله (صلی الله علیه و آله) فِی وَتْرِهِ سَبْعِینَ مَرَّهًًْ.

امام صادق (علیه السلام) ابوبصیر گوید: «الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ چه کسانی هستند»؟ در جواب گفت: «رسول‌خدا (صلی الله علیه و آله) در نماز وتر خود هفتاد بار استغفار می‌کرد».

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۸۸ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۱۳۰/ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۱۲۱/ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۲۵/ العیاشی، ج۱، ص۱۶۵/ وسایل الشیعهًْ، ج۶، ص۲۸۱/ مستدرک الوسایل، ج۴، ص۴۰۶/ البرهان

الصّادق (علیه السلام)- عَنْ مُفَضَّلِ بْنِ عُمَرَ قَالَ: قُلْتُ لِأَبِی‌عَبْدِاللَّهِ (علیه السلام): جُعِلْتُ فِدَاکَ تَفُوتُنِی صَلَاهًُْ اللَّیْلِ فَأُصَلِّی الْفَجْرَ فَلِی أَنْ أُصَلِّیَ بَعْدَ صَلَاهًِْ الْفَجْرِ مَا فَاتَنِی مِنْ صَلَاهًٍْ وَ أَنَا فِی مُصَلَّایَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ فَقَالَ: نَعَمْ! وَ لَکِنْ لَا تُعْلِمْ بِهِ أَهْلَکَ فَتَتَّخِذَهُ سُنَّهًًْ فَیَبْطُلُ قَوْلُ اللَّهِ عَزّوجَلّ وَالْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ.

امام صادق (علیه السلام) مفضل‌بن‌عمر گوید: به امام صادق (علیه السلام) عرض کردم: «فدایتان شوم! نماز شب را نمی‌خوانم و نماز صبح را می‌خوانم آیا میتوانم بعد از نماز صبح نمازهای قضای خود را بخوانم درحالی‌که قبل از طلوع خورشید در حال خواندن نماز هستم». فرمود: «بلی، ولی خانواده‌ات را از این کار باخبر نساز». تا آن را سنّت نسازی و گفته‌ی خداوند عزّوجلّ که فرموده است: والْمُسْتَغْفِرِینَ بِالأَسْحَارِ را باطل نکنی.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۰ مستدرک الوسایل، ج۳، ص۱۵۸/ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۲۶/ العیاشی، ج۱، ص۱۶۵/ نورالثقلین/ البرهان

أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- مَنِ اسْتَغْفَرَ اللَّهَ فِی السَّحَرِ سَبْعِینَ مَرَّهًًْ کَانَ مِنَ الَّذِینَ قَالَ اللَّهُ فِیهِمْ: وَ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ وَ قَالَ: مَنْ قَرَأَ فِی لَیْلِهِ سَبْعِینَ آیَهًًْ لَمْ یَکُنْ مِنَ الْغَافِلِین.

امام علی (علیه السلام) هرکس هنگام سحر هفتاد بار بگوید: استغفرالله، جزء کسانی خواهد بود که خدا فرموده است: الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ و هرکس در شب هفتاد آیه از قرآن تلاوت کند جزء غافلین محسوب نخواهد شد.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۰ إرشادالقلوب، ج۱، ص۹۴

الصّادق (علیه السلام)- مَنْ قَالَ فِی آخِرِ الْوَتْرِ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ وَ أَتُوبُ إِلَیْهِ سَبْعِینَ مَرَّهًًْ وَ دَاوَمَ عَلَی ذَلِکَ سَنَهًًْ کُتِبَ مِنَ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ وَ فِی رَوَایَهًٍْ اُخْرَی عَنْهُ (علیه السلام) وَجَبَتْ لَهُ المَغْفِرَهًُْ.

امام صادق (علیه السلام) هرکس در نماز وتر خود در پایان سحر هفتاد بار بگوید: استغفرالله و اتوب إلیه و یک سال این کار را ادامه دهد، حتماً بخشیده خواهد شد.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۰ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۱۰/ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۲۴؛ فیه: «و هو قایم» زیادهًْ و «واظب» بدلٌ «داوم» و «الجنّهًْ» بدلٌ «المغفرهًْ»/ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۲۵/ نورالثقلین؛ فیه: «و هو قایم» زیادهًْ» و «واظب» بدلٌ «داوم»/ البرهان

الصّادق (علیه السلام)- إِنَّ اللَّهَ تَبَارَکَ وَ تَعَالَی إِذَا رَأَی أَهْلَ قَرْیَهًٍْ قَدْ أَسْرَفُوا فِی الْمَعَاصِی وَ فِیهَا ثَلَاثَهًُْ نَفَرٍ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ نَادَاهُمْ جَلَّ جَلَالُهُ وَ تَقَدَّسَتْ أَسْمَاؤُهُ یَا أَهْلَ مَعْصِیَتِی لَوْ لَا مَنْ فِیکُمْ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ الْمُتَحَابِّینَ بِجَلَالِی الْعَامِرِینَ بِصَلَاتِهِمْ أَرْضِی وَ مَسَاجِدِی وَ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ خَوْفاً مِنِّی لَأَنْزَلْتُ بِکُمْ عَذَابِی ثُمَّ لَا أُبَالِی.

امام صادق (علیه السلام) همانا خدای تبارک‌وتعالی چون ببیند مردم یک آبادی و گناهان از اندازه بیرون شدند و در آن آبادی سه نفر مؤمن هستند. خداوند باعظمت به آن‌ها ندا می‌دهد: «ای گناه‌پیشه‌ها! اگر در میان شما از مؤمنانی که همدیگر را دوست دارند و به خاطر بزرگی من، آنان که زمین مرا و مسجدهایم را با نماز خود آباد سازند و آنانکه از خوف من در سحرها آمرزش خواهند نبود عذابم را به شما فرود می‌آوردم و باکی نداشتم».

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۰ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۱۳۷

الصّادق (علیه السلام)- وَ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحَارِ الْمُصَلِّینَ وَقْتَ السَّحَرِ.

امام صادق (علیه السلام) الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ؛ نمازگزارانِ به هنگام سحر هستند.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۲ نورالثقلین

أمیرالمؤمنین (علیه السلام)- عَنْ کُمَیْلِ‌بْنِ‌زِیَادٍ قَالَ: قُلْتُ لِأَمِیرِ‌الْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام): یَا أَمِیرَ‌الْمُؤْمِنِینَ (علیه السلام)! الْعَبْدُ یُصِیبُ الذَّنْبَ فَیَسْتَغْفِرُ اللَّهَ مِنْهُ فَمَا حَدُّ الِاسْتِغْفَارِ؟ قَالَ: یَا ابْنَ‌زِیَادٍ التَّوْبَهًُْ. قُلْتُ: بَسْ؟ قَالَ: لَا. قُلْتُ: فَکَیْفَ؟ قَالَ: إِنَّ الْعَبْدَ إِذَا أَصَابَ ذَنْباً یَقُولُ أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ بِالتَّحْرِیکِ. قُلْتُ: وَ مَا التَّحْرِیکُ؟ قَالَ: الشَّفَتَانِ وَ اللِّسَانُ یُرِیدُ أَنْ یَتْبَعَ ذَلِکَ بِالْحَقِیقَهًِْ. قُلْتُ: وَ مَا الْحَقِیقَهًُْ؟ قَالَ: تَصْدِیقٌ فِی الْقَلْبِ وَ إِضْمَارُ أَنْ لَا یَعُودَ إِلَی الذَّنْبِ الَّذِی اسْتَغْفَرَ مِنْهُ. قَالَ کُمَیْلٌ: فَإِذَا فَعَلَ ذَلِکَ فَإِنَّهُ مِنَ الْمُسْتَغْفِرِینَ؟ قَالَ: لَا. قَالَ کُمَیْلٌ: فَکَیْفَ ذَاکَ؟ قَالَ: لِأَنَّکَ لَمْ تَبْلُغْ إِلَی الْأَصْلِ بَعْدُ. قَالَ کُمَیْلٌ: فَأَصْلُ الِاسْتِغْفَارِ مَا هُوَ؟ قَالَ: الرُّجُوعُ إِلَی التَّوْبَهًِْ مِنَ الذَّنْبِ الَّذِی اسْتَغْفَرْتَ مِنْهُ وَ هِیَ أَوَّلُ دَرَجَهًِْ الْعَابِدِینَ وَ تَرْکُ الذَّنْبِ وَ الِاسْتِغْفَارُ اسْمٌ وَاقِعٌ لِمَعَانٍ سِتٍّ أَوَّلُهَا النَّدَمُ عَلَی مَا مَضَی وَ الثَّانِی الْعَزْمُ عَلَی تَرْکِ الْعَوْدِ أَبَداً وَ الثَّالِثُ أَنْ تُؤَدِّیَ حُقُوقَ الْمَخْلُوقِینَ الَّتِی بَیْنَکَ وَ بَیْنَهُمْ وَ الرَّابِعُ أَنْ تُؤَدِّیَ حَقَّ اللَّهِ فِی کُلِّ فَرْضٍ وَ الْخَامِسُ أَنْ تُذِیبَ اللَّحْمَ الَّذِی نَبَتَ عَلَی السُّحْتِ وَ الْحَرَامِ حَتَّی یَرْجِعَ الْجِلْدُ إِلَی عَظْمِهِ ثُمَ تُنْشِئَ فِیمَا بَیْنَهُمَا لَحْماً جَدِیداً وَ السَّادِسُ أَنْ تُذِیقَ الْبَدَنَ أَلَمَ الطَّاعَاتِ کَمَا أَذَقْتَهُ لَذَّاتِ الْمَعَاصِی.

امام علی (علیه السلام) کمیل‌بن‌زیاد گوید: به امام علی (علیه السلام) عرض کردم: «ای امیرالمؤمنین (علیه السلام)! بنده‌ی خدا گناه می‌کند و آنگاه از خدا آمرزش می‌خواهد، حدّ استغفار و میزان آمرزش‌خواستن چیست»؟ فرمود: «ای پسر زیاد! توبه». گفتم: «همین»؟! فرمود: «نه»! عرض کردم: «پس چگونه باشد»؟ فرمود: «بنده‌ی خدا چون گناه کند می‌گوید استغفراللَّه، با تکان‌دادن». گفتم: «تکان‌دادن چه چیز»؟ فرمود: «لب‌ها و زبان که می‌خواهد دنبال حقیقت باشد». عرض کردم: «حقیقت چیست»؟ فرمود: «باورکردن دل و تصمیم بر بازنگشتن به گناهی که از آن آمرزش جسته است». «اگر چنین کنم از مستغفران باشم»؟ فرمود: «نه»! «پس چطور»؟ فرمود: «چون تو هنوز به اصل استغفار نرسیدی». «اصل استغفار چیست»؟ فرمود: «بازگشت به توبه از گناهی که آمرزش آن را خواسته‌ای و آن اوّلین درجه و رتبه‌ی عابدان و ترک گناه است و استغفار نامی است که معنایش شش جزء دارد: اوّل: پشیمانی بر گذشته و دوّم: تصمیم جدّی که برای همیشه به آن گناه بازنگردد و سوّم: ادای حقوق بین تو و سایر آفریده‌ها، و چهارم: پرداخت حقّ خداوند در واجبات و پنجم: اینکه گوشتی که از حرام بر بدنت روییده آب کنی تا پوست به استخوان بچسبد و سپس گوشت تازه بروید و ششم: اینکه به بدنت رنج عبادت را بچشانی چنانچه لذّت گناه چشانیده‌ای».

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۲ بحارالأنوار، ج۶، ص۲۷

الصّادق (علیه السلام)- الا صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَی الْمُتَسَحِّرِینَ وَ الْمُسْتَغْفِرِینَ بِالْأَسْحارِ.

امام صادق (علیه السلام) هان! درود خدا بر سحرخیزان و استغفارکنندگان در سحرها.

تفسیر اهل بیت علیهم السلام ج۲، ص۴۹۲ بحارالأنوار، ج۸۴، ص۲۲۱