قَالَ أَرَءَيۡتَكَ هَـٰذَا ٱلَّذِي كَرَّمۡتَ عَلَيَّ لَئِنۡ أَخَّرۡتَنِ إِلَىٰ يَوۡمِ ٱلۡقِيَـٰمَةِ لَأَحۡتَنِكَنَّ ذُرِّيَّتَهُۥٓ إِلَّا قَلِيلًا
62
تفسیر نور
ابلیس گفت: به من خبر ده، این است آن كسى كه بر من گرامى داشتى؟ اگر تا قیامت مهلتم دهى، یقیناً بر نسل او افسار زده، به زیر سلطه مىكشم، مگر اندكى را.
نکتهها
«أرأیت» به معناى «اخْبرنى»، به من خبر ده مىباشد. «اَحتنكنّ» از «حَنك»، طنابى است كه به گردن حیوان انداخته و او را مىكشند. «اِحتناك»، به معناى از ریشه درآوردن و سلطهى كامل یافتن نیز مىباشد.144144) مفردات راغب.
پیامها
خودپرستى، انسان را به طغیان در برابر خدا مىكشد. «هذا الّذى كرّمت علىّ» دل كندن از جاه و مقام، یكى از سختترین امتحانات است. «كرّمتَ علىّ»145
ابلیس هم از قیامت آگاه بود و هم به آن ایمان داشت. «اخّرتن الى یوم القیامة»
حسادت، به تدریج به كینه و اقدام علیه دیگران تبدیل مىشود. «لئن اخّرتن... لاحتنكنّ ذرّیته»
برخى حسدها وكینهها نسلهاى آینده را نیز در برمى گیرد. «ذرّیته»
انسان در برابر وسوسههاى شیطان، آزاد است و حقّ انتخاب دارد. «الاّ قلیلاً»
برخى مردم، از خطر سلطهى ابلیس درامانند. «الاّ قلیلاً»
145) در سخن بزرگان آمده است: «آخر ما یخرج من رؤوس الصدّیقین حُبّ الرئاسة» آخرین چیزى كه انسان در خودسازى از آن دل مىكند، جاه ومقام است.