وَكَذَٰلِكَ أَعۡثَرۡنَا عَلَيۡهِمۡ لِيَعۡلَمُوٓاْ أَنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقٌّ وَأَنَّ ٱلسَّاعَةَ لَا رَيۡبَ فِيهَآ إِذۡ يَتَنَـٰزَعُونَ بَيۡنَهُمۡ أَمۡرَهُمۡ فَقَالُواْ ٱبۡنُواْ عَلَيۡهِم بُنۡيَـٰنًا رَّبُّهُمۡ أَعۡلَمُ بِهِمۡۚ قَالَ ٱلَّذِينَ غَلَبُواْ عَلَىٰٓ أَمۡرِهِمۡ لَنَتَّخِذَنَّ عَلَيۡهِم مَّسۡجِدًا
21
در داستان اصحاب كهف، مسأله قدرت و ارادهى الهى، شجاعت، دل كندن از دنیا، هجرت، تقیّه، امدادهاى الهى و تغذیهى حلال مطرح است.
ارشاد و آموزشِ تجربى، عینى و نمایشى، از بهترین ارشادهاست. «اَعثَرنا علیهم لیعلموا» هیچ یك از كارهاى خدا عبث و بیهوده نیست. «اَعثَرنا...لیعلموا أنّ وعد اللّه حقّ»
عقاید باید بر اساس علم باشد. «لیعلموا أنّ وعد اللّه حقّ»
قدرتى كه بتواند انسان را بیش از سه قرن بىغذا زنده نگاه دارد، مىتواند مردهها را هم زنده كند. «أنّ وعداللّه حقّ»
انسان از كنار بعضى حوادث تاریخى به سادگى مىگذرد و از آثار تربیتى آن غافل است. اصحاب كهف، بعد از كشف ماجرا از دنیا رفتند، و مردم در فكر یادبود وساختن مقبره بودند، نه عبرت و درسآموزى. «ابنُوا علیهم بنیاناً»
اغلب افراد سطحى و سادهاندیش، حال كار ندارند و به دیگران مىگویند كار كنند، «قالوا ابنوا» ولى افراد نیرومند مىگویند ما خودمان انجام مىدهیم. «لنتّخذنّ»
ساختن مسجد بر مزار اولیاى خدا، ریشهى قرآنى دارد. «لنتّخذنّ علیهم مسجداً»
آثار مقدس باید در مكانهاى مقدس و به مناسبتهاى مقدس باشد. مسجد در كنار غار یكتاپرستان مهاجر، ارزش بیشترى دارد. «لنتّخذنّ علیهم مسجداً»
از هر فرصتى براى ترویج دین استفاده كنیم. «لنتّخذنّ علیهم مسجداً» (اگر بناست ساختمانى به عنوان یادبود ساخته شود، مسجد بسازیم كه آثار معنوى و مادى زیادى دارد.)