ٱللَّهُ يَسۡتَهۡزِئُ بِهِمۡ وَيَمُدُّهُمۡ فِي طُغۡيَـٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ
15
تفسیر نور
خداوند آنان را به استهزا مىگیرد و آنان را در طغیانشان مهلت مىدهد تا سرگردان شوند.
نکتهها
كلمه «یَعمهون» از «عَمَه» مثل «عَمى» مىباشد، لكن «عمى» كورى ظاهرى را گویند و «عمه» كورى باطنى است. 184امام رضا علیه السلام در تفسیر این آیه مىفرماید: خداوند، اهل مكر و خدعه و استهزا نیست، لكن جزاى مكر و استهزاى آنان را مىدهد. 185 همچنان كه آنان را در طغیان و سركشى خودشان، رها مىكند تا سر درگم و غرق شوند. و چه سزایى سختتر از قساوت قلب و تسلّط شیطان و وسوسههاى او، میل به گناه و بىرغبتى به عبادت، همراهى و همكارى با افراد نا اهل و سرگرمى به دنیا و غفلت از حقّ كه منافقان بدان گرفتار مىآیند.
منافقان، دوگانه رفتار مىكنند و لذا با آنها نیز دو گونه برخورد مىشود؛ در دنیا احكام مسلمانان را دارند و در آخرت كیفر كفّار را مىبینند.
184) تفسیر كشّاف.
185) تفسیر نورالثقلین، ج1، ص30.
پیامها
كیفرهاى الهى، متناسب با گناهان است. در برابر «انّما نحن مستهزؤن»، «اللَّه یستهزئ بهم» آمده است. منافقان با خدا طرفند، نه با مؤمنان. (آنها مؤمنان را مسخره مىكنند، ولى خدا به حمایت آمده و پاسخ مسخرهى آنان را خودش مىدهد.) «اللَّه یستهزئ بهم»
استهزا، اگر به عنوان پاسخ باشد مانعى ندارد. نظیر تكبّر در مقابل متكبّر. «اللَّه یستهزئ بهم»
از مهلت دادن وزیاده بخشىهاى خداوند، نباید مغرور شد. «یمدّهم فى طغیانهم»
سركشى و طغیان، زمینهاى براى سر درگمىهاست. «فى طغیانهم یعمهون»