فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ فَأۡذَنُواْ بِحَرۡبٍ مِّنَ ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ
279
تفسیر نور
پس اگر چنین نكردید، (بدانید كه) اعلان جنگ با خدا و رسولش دادهاید و اگر توبه كنید، (اصل) سرمایههاى شما از آنِ خودتان است. (ودر این صورت) نه ستم مىكنید و نه بر شما ستم مىشود.
نکتهها
در اسلام، نه اجازه ربا وبهرهكشى واستثمار داده شده و نه اموال مردم یكجانبه مصادره مىگردد. در بعضى نظامها، مالكیّت ملغى وتمام اموال را از صاحبانشان مىگیرند و در برخى دیگر، استثمار و بهرهكشى و ربا، به هر شكلى آزاد است.پیامها
رباخوار، محارب با خداست. او باید بداند كه در این جنگ، در یك طرف او قرار دارد و در طرف دیگر، خداوند جبّار. «فأذنوا بحرب من اللّه» رباخوارى، گناه كبیره است. چون اعلام جنگ با خداوند است. «بحرب من اللّه»
رباخوار، گمان نكند با مردم محروم طرف است، بلكه خداوند به حمایت از محرومان برخاسته و از حقّ آنان دفاع مىكند. «بحرب من اللّه»
چون رباخوار محارب با خداست، از وظایف حكومت اسلامى مبارزه با رباخواراى است. «فأذنوا بحرب من اللّه»
براى محاربین با خدا نیز راه توبه باز است. «بحرب من اللّه... وان تبتم»
رباخوار، تنها مالك اصل مال است، نه بهره آن. «فلكم رؤس اموالكم»
براى نجات محرومان، اصل مالكیّت مردم را نادیده نگیرید ومالكیّت خصوصى در اقتصاد اسلامى پذیرفته شده است. «فلكم رؤس اموالكم»
سلطه پذیرى و سلطه گرى هر دو محكوم است، نه ظلم ببینید و نه ظلم روا دارید. «لاتَظلِمون ولا تُظلمون»
انتقام ممنوع است. به رباخوار توبه كننده نیز نباید ظلم شود. «فلكم رؤس اموالكم لا تَظلمون ولا تُظلمون»
به توبه كنندگان، نباید بخاطر خلافكارىهاى پیشین ظلمى شود. سرزنش كسانى كه قبلاً خلافكار بودهاند ممنوع است. «فان تبتم... لاتَظلمون ولاتُظلمون»
استقرار عدالت اقتصادى، از وظایف حكومت اسلامى است. «لاتَظلِمون ولا تُظلمون»