سوره بقره - آیه 69 جزء 1 - صفحه 10

    قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا لَوۡنُهَا‌ۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٌ صَفۡرَآءُ فَاقِعٌ لَّوۡنُهَا تَسُرُّ ٱلنَّـٰظِرِينَ

    69

تفسیر نور
(آنان به موسى) گفتند: از پروردگارت براى ما بخواه تا بر ما روشن سازد كه رنگش چگونه باشد؟ (موسى) گفت: همانا خداوند مى‌گوید: آن ماده گاوى باشد زرد یك دست، كه رنگ آن بینندگان را شاد و مسرور سازد!

نکته‌ها
با اینكه فرمان ذبح، دوبار صادر شد، امّا گویا برخى از آنها قاتل را مى‌شناختند و نمى‌خواستند معرّفى شود. لذا از روى لجاجت و بهانه‌تراشى، سؤالهاى متعدّدى را مطرح مى‌كردند، تا بالاخره از رنگ گاو سؤال كردند. خداوند در جواب آنها فرمود: رنگ گاو، زرد شدید و پر رنگ و خالص باشد. رنگى كه بینندگان را شادمان كند. یعنى از خوش اندامى، سلامتى، رنگ و زیبایى خاصى برخوردار باشد. اى‌بسا اگر وسیله‌ى وزن كردن داشتند، از وزن گاو نیز سؤال مى‌كردند!

از سؤالات نابجا نهى شده‌ایم. در سوره‌ى مائده مى‌خوانیم: «لا تسألوا عن اشیاء ان تُبدَلكم تَسؤكم» 363 از چیزهایى كه اگر به آنها پاسخ داده شود براى شما مشكل به وجود مى‌آید، سؤال نكنید.

روزى پیامبر صلى الله علیه وآله درباره لزوم و اهمّیت حج، خطبه‌اى ایراد مى‌فرمودند. در بین خطبه، شخصى سؤال كرد: آیا حج، هر سال واجب است؟ پیامبر صلى الله علیه وآله جواب نفرمود. آن شخص دوباره سؤال خود را تكرار نمود. حضرت ناراحت شده فرمودند: چرا اصرار مى‌كنى؟ اگر بگویم بله، كار شما مشكل مى‌شود، همین كه دیدید من ساكت شدم، اصرار نكنید. سپس پیامبر صلى الله علیه وآله فرمود: یكى از عوامل هلاكت اقوام گذشته، سؤالات نابجاى آنها بود. 364

حضرت على علیه السلام در نهج البلاغه مى‌فرماید: «و سَكت لكم عن اشیاء ولم یدعها نسیاناً فلا تتكلّفوها» 365 خداوند حكم برخى اشیا را مسكوت گذاشته است، این سكوت از سر فراموشى نیست، بلكه براى آن است كه شما در عمل، در وسعت باشید. و لذا با سؤالات نابجا، موشكافى نكنید.


363) مائده، 101.

364) تفسیر نمونه، ج‌5، ص‌96.

365) شرح ابن‌ابى‌الحدید، ج‌18، ص‌102.

پیام‌ها
رنگ زرد، چنانكه در روایات نیز آمده، مورد سفارش دین است. «فاقع لونها»

رنگ‌ها، در روحیّه‌ى انسان تأثیر دارند. «لونها تسر النّاظرین»