بَلۡ قَالُوٓاْ أَضۡغَـٰثُ أَحۡلَـٰمِۭ بَلِ ٱفۡتَرَىٰهُ بَلۡ هُوَ شَاعِرٌ فَلۡيَأۡتِنَا بِـَٔايَةٍ كَمَآ أُرۡسِلَ ٱلۡأَوَّلُونَ
5
تفسیر نور
(كفّار) گفتند: (آنچه محمّد آورده، وحى نیست) بلكه خوابهاى آشفته است، بلكه آنها را به دروغ به خدا نسبت داده، بلكه او یك شاعر است، پس (اگر راست مىگوید) باید همان گونه كه (پیامبران) پیشین (با معجزه) فرستاده شده بودند، او براى ما معجزهاى بیاورد.
نکتهها
كلمه «اضغاث» جمع «ضِغث» به معناى دسته و مجموعه و «احلام» جمع «حُلم» به معناى خواب است. «اضغاث احلام» به معناى مجموعه خوابهاى پراكنده است.كفّار از پیامبراسلام معجزاتى همچون معجزات موسى وعیسى مىخواستند، ولى هدفشان بهانهجویى بود. زیرا انتخاب نوع معجزه وابسته به حكمت الهى است نه هوسهاى مردم.
پیامها
تناقض گویى كفّار نشانهى بىمنطقى آنان است. «بل... بل... بل...» دشمن به وارد كردن یك تهمت قانع نمىشود. «بل... بل... بل...» (او از همه راهها ضربه مىزند «اسرّوا النجوى... هل هذا الا بشر... بل هو شاعر» و تهاجم تبلیغاتى و اتهامات پى در پى، از شیوههاى اصلى كار دشمن است.)
دشمن با همهى تهمتهایى كه مىزند، امّا از درون دچار تردید است.10 «بل... بل... بل... فلیأتنا بایه»
مشركین هم مىدانند كه لازمهى نبوت، آوردن معجزه است. «فلیأتنا»
مردم، خواهان معجزهى حسى هستند. «فلیأتنا بآیة»
10) تفسیر المیزان.