فَأَوۡحَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَىٰٓ أَنِ ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡبَحۡرَ فَٱنفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرۡقٍ كَٱلطَّوۡدِ ٱلۡعَظِيمِ
63
وَأَزۡلَفۡنَا ثَمَّ ٱلۡـَٔاخَرِينَ
64
وَأَنجَيۡنَا مُوسَىٰ وَمَن مَّعَهُۥٓ أَجۡمَعِينَ
65
ثُمَّ أَغۡرَقۡنَا ٱلۡـَٔاخَرِينَ
66
إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَـَٔايَةً وَمَا كَانَ أَكۡثَرُهُم مُّؤۡمِنِينَ
67
وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلرَّحِيمُ
68
تفسیر نور
پس (به دنبال این تلاقى،) به موسى وحى كردیم كه عصایت را به دریا بزن.
دریا شكافت و هر پارهاى مثل كوهى بزرگ گردید.
آنگاه گروه دیگر (لشكر فرعون) را به آنجا نزدیك كردیم.
و موسى و هر كه را با او بود، همگى را (از دریا عبور و) نجات دادیم.
سپس گروه دیگر را غرق ساختیم. البتّه در این ماجرا، (عبرت و) نشانه روشنى است و بیشتر آنان ایمان آورنده نبودند.
و همانا پروردگارت شكست ناپذیر و مهربان است.
نکتهها
كلمهى «اِنفلاق» به معناى شكافته شدن، «فِرق» به معناى قطعه و «طَود» به معناى كوه مىباشد. گویا در اثر شكافته شدن رود بزرگ نیل كه همچون دریاست، آب در دو طرف خشكىِ ایجاد شده چنان روى هم انباشته شد كه همانند دو كوه بلند گردید.پیامها
كارهاى انبیا با ارادهى پروردگار و وحى الهى است. «فاوحینا...» خداوند كارهایى را به دست اولیاى خود انجام مىدهد تا مردم به آنان توجّه كنند و از آنان اطاعت نمایند. «فاوحینا الى موسى أنِ اضرب» (آرى، طبیعت و مظاهر آن، با ارادهى خداوند در اختیار بندگان خاصّ ومقهور آنان است.)
با ارادهى خداوند، یك عصا روزى اژدها مىشود و سبب ترس دشمنان مىگردد و یك روز كلید رحمت و باز شدن راه براى مؤمنان مىشود.
با ارادهى خداوند، یك عصا گاهى سبب جوشیدن آب از سنگ است: «اِضرب بعصاك الحجر»15 و گاهى سبب خشك شدن دریا. «اِضرب بعصاك البحر»
همهى هستى و فعل وانفعالات آن، با ارادهى خداوند است. «أوحینا - أزلفنا - أنجینا - أغرقنا»
نجات و رستگارى در سایهى همراهى با انبیاست. «أنجینا موسى ومن معه»
خداوند یاران خود را در سختترین شرایط از بنبست نجات مىدهد. «أنجینا موسى ومن معه»
شكافته شدن دریا و غرق شدن فرعونیان، نشانهى قدرت و قهر الهى و مایهى پند است. «اِنّ فى ذلك لآیةً»
سنّت الهى در طول تاریخ، یارى حقّ و سركوب باطل است. «لآیة» آرى، نشانه و عبرت بودن یك حادثه، زمانى است كه آن حادثه یا مشابه آن در طول تاریخ تكرار شدنى باشد.
خداوند با بیان تاریخ گذشتگان، به پیامبر اسلام دلدارى و درس صبر مىدهد. «ما كان اكثرهم مؤمنین»
پندپذیران كم هستند. «لآیة و ما كان اكثرهم مؤمنین»
پیامبر اسلام تحت حمایت ویژهى خداوند است. «ربّك» (خطاب به پیامبر است كه همان گونه كه ما مخالفان موسى را نابود كردیم، با همان عزّت و قدرت مىتوانیم مخالفان تو را نیز نابود كنیم.)
كفر مردم، ضررى به عزّت خداوند نمىزند. «ما كان اكثرهم مؤمنین - اِنّ ربّك لهو العزیز الرّحیم»
مربّى، هم باید قدرتمند باشد و هم مهربان. «اِنّ ربّك لهوالعزیز الرّحیم»
مهلتى كه خداوند به كفّار مىدهد از ضعف و ناتوانى نیست، بر اساس مهر و رحمت است تا شاید توبه كنند. «العزیز الرّحیم»
15) بقره، 60.