وَقَالَت طَّآئِفَةٌ مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَـٰبِ ءَامِنُواْ بِٱلَّذِيٓ أُنزِلَ عَلَى ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَجۡهَ ٱلنَّهَارِ وَٱكۡفُرُوٓاْ ءَاخِرَهُۥ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ
72
تفسیر نور
وگروهى از اهل كتاب گفتند: به آنچه بر مؤمنان نازل شده است، در آغاز روز ایمان آورید و در پایان روز كافر شوید، شاید (با این حیله آنها از اسلام) باز گردند.
نکتهها
دوازده نفر از دانشمندان یهود، تصمیم گرفتند براى ایجاد تزلزل و تردید در مسلمانان، صبحگاهان نزد حضرت محمّدصلى الله علیه وآله آمده و اظهار ایمان كنند، ولى در آخر روز از اسلام برگردند و بگویند: ما محمّد و آیین او را دیدیم، ولى با آنچه در تورات وانجیل آمده است، مطابقت ندارد. آنها با این نقشهى ماهرانه مىخواستند به همكیشان خود این طور وانمود كنند كه اگر اسلام مكتب خوبى بود، اهل علم و كتاب از آن دست برنمىداشتند، با این كار هم در مسلمانان تردید بوجود آورند و هم سایر یهودیان را از مسلمان شدن بازدارند. خداوند متعال نیز با نزول این آیه، نقشهى آنان را برملا ساخت.در روایتى از امام صادقعلیه السلام آمده است: وقتى رسول خداعلیه السلام فرمان تغییر قبله از بیتالمقدس به كعبه را در هنگام نماز ظهر ابلاغ كردند، یهود گفتند: به آنچه در آغاز روز بوده ایمان آورید، ولى بدانچه در پایان روز آمده (تغییر قبله) كفر ورزید تا آنان از آن قبله بازگردند و به طرف بیتالمقدس نماز بخوانند.73]
73) مستدرك، ج3، ص 169.
پیامها
دشمنان براى انحراف مسلمانان، برنامهریزى مىكنند. در آیه 69 خواندیم كه اهل كتاب دوست دارند شما را منحرف سازند، این آیه به نقشهى آنان براى رسیدن به آن هدف مىپردازد. «یضلّونكم... قالت طائفة» چه بسا گروهى با نام اسلام، در صفوف مسلمانان نفوذ كرده و از پشت خنجر بزنند، لذا باید هشیار بود. «آمنوا... واكفروا... لعلّهم یرجعون»
مسلمان نباید ساده اندیش و زودباور بوده و به هر اظهار ایمانى، اعتماد كند. «آمنوا... واكفروا»
خداوند در مراحل حسّاس، از اسرار و توطئههاى دشمنان پرده برمىدارد. «آمنوا... واكفروا»
باید در مرحلهاى از ایمان قرار بگیریم كه بازگشت برخى مسلمانان از دین، مایهى تزلزل ما نگردد. «واكفروا آخره لعلهم یرجعون»
یكى از سیاستهاى دشمن، ایجاد ارتباط و سپس قطع آن، به منظور ایجاد تزلزل در جامعه است. «لعلّهم یرجعون»