ظَهَرَ ٱلۡفَسَادُ فِي ٱلۡبَرِّ وَٱلۡبَحۡرِ بِمَا كَسَبَتۡ أَيۡدِي ٱلنَّاسِ لِيُذِيقَهُم بَعۡضَ ٱلَّذِي عَمِلُواْ لَعَلَّهُمۡ يَرۡجِعُونَ
41
تفسیر نور
به خاطر كارهایى كه مردم انجام دادهاند، فساد در خشكى و دریا آشكار شده است، تا (خداوند) كیفر بعضى اعمالشان را به آنان بچشاند، شاید (به سوى حقّ) بازگردند.
نکتهها
امام صادقعلیه السلام فرمود: «حیات جنبندگان در خشكى و دریا وابسته به باران است كه اگر باران نبارد، در خشكى و دریا فساد مىشود و همین كه گناهان انسان زیاد شد، باران نازل نمىشود».177در آیهى 30 سورهى شورى مىخوانیم: «ما أصابكم من مصیبة فبما كسبت أیدیكم و یعفوا عن كثیر» هر مصیبتى به شما رسد به خاطر عملكرد شماست، ولى بدانید كه خداوند به خاطر رحمت و لطفش از بسیارى گناهانتان مىگذرد. (اگر بخواهد كیفر همهى كارهاى شما را بدهد، احدى روى زمین باقى نمىماند.) برخى سختىها و تلخىهاى دنیوى، گوشهاى از كیفر گناهان انسان است.177) تفسیر راهنما.
پیامها
شرك، سبب فساد و تباهى در زمین است. «عمّا یشركون - ظهر الفساد» اعمال انسان، در طبیعت اثر مىگذارد. اعمال نارواى انسان، مانع از سودبخشى آب و خاك و عامل بروز پدیدههاى ناگوار است. «ظهر الفساد فى البرّ و البحر بما كسبت أیدى النّاس»
فساد محیط زیست، به خاطر عملكرد انسان است. «ظهر الفساد... بما كسبت...»
همهى كیفرها به قیامت واگذار نمىشود، بلكه بعضى كیفرها در همین دنیا تحقّق مىیابد. «لیذیقهم بعض الّذى»
آنجا كه هدف هشدار و اصلاح است، گاهى اندكى تنبیه كافى است. «لیذیقهم بعض الّذى عملوا لعلّهم یرجعون»
هدف از چشاندن كیفر بعضى گناهان، توبه و بازگشت است. «لعلّهم یرجعون» (باید از بلاها درس گرفت.)