يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَةَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ إِذۡ جَآءَتۡكُمۡ جُنُودٌ فَأَرۡسَلۡنَا عَلَيۡهِمۡ رِيحًا وَجُنُودًا لَّمۡ تَرَوۡهَاۚ وَكَانَ ٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرًا
9
تفسیر نور
اى كسانى كه ايمان آوردهايد! نعمت خدا را بر خود به ياد آوريد، آن گاه كه (دشمنان شما در قالب) لشكريانى به سراغتان آمدند، ولى ما (براى دفاع از شما) تند بادى (سخت) و لشكريانى كه آنها را نمىديديد بر آنان فرستاديم، (و بدين وسيله دشمنان را قلع و قمع كرديم)، و خداوند به آنچه انجام مىدهيد بيناست.
نکتهها
اين آيه و شانزده آيه پس از آن، به جنگ احزاب مربوط است كه در سال پنجم هجرى واقع شد. در اين جنگ كه يهوديان و مشركان و منافقان قصد كودتا و تصرّف مدينه را داشتند، مسلمانان با پيشنهاد سلمان فارسى و موافقت پيامبر اكرمصلى الله عليه وآله اطراف مدينه را خندق كندند و در برابر دشمن استقامت كردند. در حفر خندق نيز، اوّلين كلنگ را خود رسول اللّه به زمين زد و هر بار كه بر اثر اصابت كلنگ به سنگ برقى مىجهيد، پيامبر پيروزى اسلام بر منطقهاى از جهان را بشارت مىداد. خداوند در اين نبرد به وسيلهى وزش باد و نزول فرشتگان مسلمانان را يارى كرد.پیامها
شرط دريافت امدادهاى الهى، ايمان و تلاش است. «يا ايها الّذين آمنوا اذكروا نعمة اللّه» (مسلمانان آمادهى دفاع شدند، خندق كندند و سپس يارى شدند.) ياد نعمتها، مورد سفارش خداوند است. «اذكروا نعمة اللّه» ياد امدادهاى الهى، روحيّهى رزمندگان را بالا مىبرد.
انسان در معرض فراموشى نعمت است و به تذكّر نياز دارد. «اذكروا نعمة اللّه»
پاسخ جنود را بايد با جنود داد. «جاءتكم جنودٌ - فارسلنا ... جنوداً»
پيروزىها را از خدا بدانيم.376 «فارسلنا عليهم»
با اراده خداوند بادها هم سرباز مىشوند. «فارسلنا عليهم ريحاً»
فرشتگان، هم به مؤمنان دعا مىكنند و هم آنان را بشارت و امداد مىدهند. «فارسلنا - جنودا»
اگر خداوند ببيند كه ما به وظيفهى خود عمل مىكنيم، امدادهاى خود را بر ما نازل مىكند. «كان اللّه بما تعملون بصيراً»
376) امام خمينىقدس سره در فتح خرمشهر فرمود: «خرمشهر را خدا آزاد كرد».