أَمۡ يَقُولُونَ ٱفۡتَرَىٰ عَلَى ٱللَّهِ كَذِبًا فَإِن يَشَإِ ٱللَّهُ يَخۡتِمۡ عَلَىٰ قَلۡبِكَ وَيَمۡحُ ٱللَّهُ ٱلۡبَـٰطِلَ وَيُحِقُّ ٱلۡحَقَّ بِكَلِمَـٰتِهِۦٓۚ إِنَّهُۥ عَلِيمُۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ
24
تفسیر نور
آیا مىگویند (كه محمّد) بر خدا دروغى بسته است، پس اگر خدا بخواهد بر قلب تو مهر مىنهد. خداوند باطل را محو و حقّ را با كلمات خویش استوار مىسازد همانا او به راز سینهها آگاه است.
نکتهها
همان گونه كه منحرفین در مسئله رسالت مىگفتند: پیامبر بشرى مثل ماست و ادّعاى رسالتش افترا بر خداست، در مسئله امامت نیز چنین نسبتى را دادند.این آیه مىفرماید: اگر پیامبر بر خدا افترا ببندد ما بر او غضب كرده و بر دل او مهر مىزنیم، نظیر آنجا كه مىفرماید: «لو تقوّل علینا بعض الاقاویل لاخذناه منه بالیمین ثمّ لقطعنا منه الوتین»29 اگر سخنى را به دروغ به ما نسبت دهد، شاهرگش را مىزنیم.
«ذات الصدور» یعنى افكارى كه سینهها را تصاحب كرده است.
29) حاقّه، 44 - 46.
پیامها
بعضى كه نمىخواستند مودت اهل بیت را رسالت شمرند گفتند: پیامبر به خدا دروغ بسته كه مىگوید مزد رسالتم مودّت قربى است. «ام یقولون افترى» براى روشنگرى باید شبهات را طرح و پاسخ داد. «ام یقولون... فان یشأ اللّه»
افترا از هیچ كس پذیرفته نیست. «یختم على قلبك» (اگر پیامبر كوچكترین دروغ بر خدا مىبست، كذب وى فاش و از نعمت دریافت وحى محروم مىشد.)
مهر نهادن بر دل بزرگترین عذاب الهى است، چون كیفر بزرگترین گناه مىباشد. «افترى... یختم»
قلب مركز دریافت وحى است. «یختم على قلبك» (همان گونه كه جاى دیگر مىفرماید: وحى بر قلب تو نازل شد. «نزل به الروح الامین على قلبك»30)
سنّت خداوند بر محو باطل و پایدارى حقّ است. «یمح اللّه... یحقّ الحق»
خداوند پیامبرش را با وعده نابودى باطل و پیروزى حقّ دلدارى مىدهد. «یقولون افترى... یمح اللّه الباطل و یحقّ الحقّ»
پیامبر نه تنها به خدا افترا نبسته بلكه فكر افترا هم ننموده است. زیرا خدا به اسرار نهفته سینهها آگاهى كامل دارد. «انّ اللّه علیم بذات الصدور»
30) شعرا، 194.