كلمه «فتنه» در اصل به معناى قرار دادن طلا در كوره آتش است، تا از ناخالصى‌ها تصفیه شود، سپس براى هر نوع آزمایشِ سختى كه جوهره‌ى انسان را نشان دهد بكار رفته است. آمدن انبیا براى مردم نوعى آزمایش است تا مشخص شود چه كسانى حقّ را مى‌پذیرند و چه كسانى لجاجت مى‌كنند. «و لقد فتنّا... جاءهم رسول» (شاید مراد این باشد كه آزاد سازى مردم و ترك بهره‌كشى و تحقیر یكى از آزمایشات الهى نسبت به فرعونیان است.)

آزمایش الهى سنّتى مستمرّ و حتمى است. «لقد فتنّا...»

عبرت‌هاى تاریخ، هم دلدارى براى پیامبر است و هم تهدید براى كفّار.«قبلهم»

كسى را كه خداوند انتخاب مى‌كند، باید از قبل لیاقت و شایستگى لازم را داشته باشد. «كریم»

نجات مستضعفان از دست ستمگران، از وظایف انبیاست. «ادّوا الىّ عباد اللّه» (آرى استثمار و بهره‌كشى از طبقه محروم، بزرگ‌ترین فساد اجتماعى و اقتصادى است كه مبارزه با آن در رأس وظیفه انبیاست.)

دست بندگان خدا باید در دست اولیاء خدا باشد. «ادّوا الىّ عباد اللّه»

مردم بنده خدایند، چرا فرعون آنان را به بندگى مى‌كشاند. «ادّوا الىّ عباد اللّه»

رهبرى انبیا در راستاى منافع بشر است. «انّى لكم رسول أمین»

در مواردى انسان باید كمالات خود را مطرح كند. «انّى لكم رسول أمین»

رمز موفقیّت در جامعه جلب اعتماد مردم است. «انّى لكم رسول أمین»

امانت دارى در گرفتن وحى و رساندن آن از صفات ضرورى انبیاست. «رسول أمین»

درخواست رهایى بنى‌اسرائیل از سوى موسى به‌خاطر وظیفه رسالت اوست نه به خاطر حمایت از قوم و قبیله خود. «ادّوا الىّ عباد اللّه انّى لكم رسول أمین»