ثُمَّ جَعَلۡنَـٰكَ عَلَىٰ شَرِيعَةٍ مِّنَ ٱلۡأَمۡرِ فَٱتَّبِعۡهَا وَلَا تَتَّبِعۡ أَهۡوَآءَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ
18
تفسیر نور
سپس تو را بر شریعتى از امر (دین) قرار دادیم، پس آن را پیروى كن و از خواستههاى جاهلان پیروى نكن.
نکتهها
«شریعة» راهى است براى وصول به آب، در كنار رودخانههاى بزرگ كه دسترسى مستقیم به آب ممكن نیست. از آنجا كه احكام دین راهى است براى رسیدن به حیات واقعى، به آن نیز شریعت گفته شده است.پیامها
تعیین شریعت كه راه دیندارى است، به دست خداست. «جعلناك على شریعة» كسى كه مسئول هدایت و ارشاد دیگران است، باید نسبت به راه خود بصیرت وتسلّط كامل داشته باشد. «على شریعة» (یعنى پیامبر تسلّط بر راه وشریعت دارد.)
رسالت پیامبر اسلامصلى الله علیه وآله در ادامهى رسالت حضرت موسى است. (در دو آیه قبل، سخن از نبوّت و حكمت و كتاب آسمانى بنىاسرائیل بود.) «ثمّ جعلناك»
روح ادیان یكى است، گرچه در برنامههاى عبادى تفاوتهایى هست. (كلمهى «شریعة» به صورت نكره آمده كه نشانه وجود راههاى متعدّد است ولى كلمهى «الامر» معرفه آمده یعنى تمام راهها به امرى یگانه باز مىگردد.) «شریعة من الامر»
پیدایش تحریف و اختلاف، زمینهى آمدن پیامبر جدید است. (آیهى قبل سخن از اختلافات بنىاسرائیل بود، در این آیه سخن از بعثت پیامبر اسلام) «اختلفوا... ثمّ جعلناك على شریعة»
پیامبر نیز باید همچون سایر مردم از شریعت پیروى كند.«على شریعة فاتبعها»
راه، اگر راه خدا نباشد، راه هوسهاى خود یا دیگران است. «شریعة... فاتبعها ولا تتّبع اهواء...»
رهبر باید با صلابت باشد و تحت فشار عناصر ناآگاه و پیشنهادات جاهلانه قرار نگیرد. «و لا تتّبع اهواء الّذین لا یعلمون»
هوسهاى مردم به قدرى جلوه دارد كه پیامبر را نیز در معرض خطر قرار مىدهد. «ولا تتّبع اهواء الّذین لایعلمون»
علم و جهل در تمایلات انسان اثر دارد. «اهواء الّذین لا یعلمون»
علم و دانش، انسان را به پیروى از شریعت الهى سوق مىدهد. چنانكه پیروى از غرائز و هوى و هوس نشانه جهالت و نادانى است. «شریعة... فاتبعها و لا تتّبع... الّذین لا یعلمون»