وَتَرَىٰ كَثِيرًا مِّنۡهُمۡ يُسَـٰرِعُونَ فِي ٱلۡإِثۡمِ وَٱلۡعُدۡوَٰنِ وَأَكۡلِهِمُ ٱلسُّحۡتَۚ لَبِئۡسَ مَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
62
تفسیر نور
و بسیارى از آنان (مدعیان ایمان) را مىبینى كه در گناه و ظلم و حرامخوارى شتاب مىكنند. بهراستى چه زشت است آنچه انجام مىدهند.
نکتهها
در آیهى گذشته، سخن از روحیّهى كفر ونفاق اهل كتاب بود، در اینجا بیان فسادهاى اخلاقى و اجتماعى و اقتصادى آنان است.«سُحت» در اصل به معناى جدا كردن پوست و نیز به معناى شدّت گرسنگى است، سپس به هر مال نامشروع مخصوصاً رشوه گفته شده است، زیرا این گونه اموال، صفا و طراوت و بركت را از اجتماع انسانى مىبرد. همان طور كه كندن پوستِ درخت باعث پژمردگى یا خشكیدن آن مىگردد. بنابراین «سُحت» معناى وسیعى دارد و اگر در بعضى روایات مصداق خاصّى از آن ذكر شده، دلیل اختصاص نیست. 134
134) تفسیر نمونه.
پیامها
در انتقاد از منحرفان، باید انصاف داشت. «كثیراً منهم» (نه تمام آنها) سیماى جامعه اسلامى، سبقت در خیرات است، «یسارعون فى الخیرات» 135 ولى سیماى جامعه كفر و نفاق، سبقت در فساد است. «یسارعون فى الاثم والعدوان»
بدتر از فساد اخلاقى «اثم» و فساد اجتماعى «عدوان» و فساد ادارى «سُحت»، عادت به فساد و سرعت در آن است. «یسارعون فى الاثم...» («یسارعون»، دلالت بر استمرار دارد)
چه بسا مدّعیان ایمان كه به گناه، تجاوز و حرامخوارى شتاب مىكنند. «ترى... یسارعون...»
بدتر از آلودگى به گناه، غرق شدن در گناه است. «فى الاثم»
با اینكه تجاوز و عدوان و حرامخوارى از نمونههاى اثم و گناه است، ولى نام این دو به خاطر اهمیّت و خطر و یا به خاطر شیوع در میان اهل كتاب، جداگانه آورده شده است. «یسارعون فى الاثم و العدوان و اكلهم السّحت»
135) مؤمنون، 61.