سوره ذاریات - آیات 38 تا 40 جزء 27 - صفحه 522

    وَفِي مُوسَىٰٓ إِذۡ أَرۡسَلۡنَـٰهُ إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ بِسُلۡطَـٰنٍ مُّبِينٍ

    38

    فَتَوَلَّىٰ بِرُكۡنِهِۦ وَقَالَ سَـٰحِرٌ أَوۡ مَجۡنُونٌ

    39

    فَأَخَذۡنَـٰهُ وَجُنُودَهُۥ فَنَبَذۡنَـٰهُمۡ فِي ٱلۡيَمِّ وَهُوَ مُلِيمٌ

    40

تفسیر نور
و در (سرگذشت) موسى (نیز نشانه و عبرتى است)، آنگاه كه او را همراه با حجّتى روشن و آشكار به سوى فرعون فرستادیم. پس فرعون با تكیه بر قدرت و سپاهى كه داشت، روى برگرداند و گفت: او یا جادوگر است یا جن‌زده. پس ما او و سپاهیانش را (به قهر) گرفتیم و آنان را در دریا افكندیم، در حالى كه او سزاوار سرزنش بود.

نکته‌ها
مراد از «سلطان مبین»، دلیل و برهان روشنى است كه بتوان با دیگران احتجاج كرد و از راه منطقى، حجّت خود را ارائه داد.

«نبذ» به معناى پرتاب چیزهاى حقیر و ناچیز است، «ملیم» از «لوم» و «ملامت» به كسى گفته مى‌شود كه در خور سرزنش باشد.

مقصود از «رُكنه»، قدرت، لشگر، ثروت، سابقه و تبلیغات فرعون است. یعنى فرعون با اتكا به قدرت خود، به مبارزه با موسى پرداخت و از پذیرش دعوت او سر باز زد.

پیام‌ها
در تاریخ انبیا، عبرت‌هاى فراوانى است. «و فى موسى»

براى اصلاح جامعه، باید به سراغ سرچشمه‌ها رفت. «أرسلناه الى فرعون»

سلاح انبیا در برابر مخالفان، منطق قوى و معجزه آشكار است. «سلطان مبین»

اركان نظامى، اقتصادى و تبلیغاتى، سبب استكبار و بى‌اعتنایى جبّاران و طاغوت‌ها به نداى حق مى‌شود. «فتولّى بركنه»

منحرفان سعى مى‌كنند با زور و قدرت حق‌طلبان را ساكت كرده و آنان را منحرف، ساحر یا مجنون معرّفى كنند. «ساحرٌ او مجنون»

قهر الهى، بعد از اتمام حجت است. «سلطان مبین... قال ساحر... فاخذناه...»

ارتش نباید چشم بسته مطیع هركسى باشد. قهر الهى لشگریان فرعون را نیز فراگرفت. «فاخذناه و جنوده»

طاغوت‌ها و تمام نیروهایشان، در برابر قهر الهى بسیار ضعیف و ناچیزند. «فنبذناهم»

منحرفان، هم گرفتار هلاكت ظاهرى مى‌شوند و هم ملامت درونى. «اخذناه... و هو ملیم»

قهر خداوند همه‌ى منحرفان را فرامى‌گیرد ولى رهبران فاسد در خور ملامت ویژه‌اى هستند. «و هو ملیم» نفرمود: «و هم ملیمون»