سوره حاقه - آیات 13 تا 18 جزء 29 - صفحه 567

    فَإِذَا نُفِخَ فِي ٱلصُّورِ نَفۡخَةٌ وَٰحِدَةٌ

    13

    وَحُمِلَتِ ٱلۡأَرۡضُ وَٱلۡجِبَالُ فَدُكَّتَا دَكَّةً وَٰحِدَةً

    14

    فَيَوۡمَئِذٍ وَقَعَتِ ٱلۡوَاقِعَةُ

    15

    وَٱنشَقَّتِ ٱلسَّمَآءُ فَهِيَ يَوۡمَئِذٍ وَاهِيَةٌ

    16

    وَٱلۡمَلَكُ عَلَىٰٓ أَرۡجَآئِهَا‌ۚ وَيَحۡمِلُ عَرۡشَ رَبِّكَ فَوۡقَهُمۡ يَوۡمَئِذٍ ثَمَـٰنِيَةٌ

    17

    يَوۡمَئِذٍ تُعۡرَضُونَ لَا تَخۡفَىٰ مِنكُمۡ خَافِيَةٌ

    18

تفسیر نور
پس آنگاه كه در صور دمیده شود یك دمیدنى. و زمین و كوهها برگرفته و در هم كوبیده شوند، یك در هم كوبیدنى. پس در آن روز، واقعه (قیامت) به وقوع پیوندد. و آسمان بشكافد و در آن روز سست گردد. و فرشتگان در اطراف آن هستند (و منتظر فرمانند) و عرش پروردگارت را در آن روز هشت نفر (از فرشتگان یا اولیاى خدا) بالاى سر خود حمل مى‌كنند. در آن روز شما (براى حساب) عرضه مى‌شوید (در حالى كه) هیچ چیز پنهانى از شما مخفى نماند.

نکته‌ها
«دَكّ» به معناى خرد و ویران كردن است و به زمین صاف و نرم نیز گفته مى‌شود. «واهیة» به معناى سست و «أرجاء» به معناى اطراف و نواحى است.

تكرار كلمه «یومئذٍ» در این آیات نشانه اهمیّت روز قیامت است.

امام صادق‌علیه السلام فرمود: هشت نفرى كه حامل عرش هستند، بعضى از آنان پیامبر و بعضى امام هستند: «نوح، ابراهیم، موسى، عیسى، محمّد، على، حسن و حسین» و مراد از عرش، علم الهى است. بنابراین در قیامت، بالاتر از فرشتگان «فوقهم» اولیاى خدا هستند كه عملكرد مردم را مى‌دانند.4

امام على‌علیه السلام فرمود: عرش الهى، تخت نیست، بلكه موجودى است محدود و مخلوق و تحت تدبیر كه ملائكه با قدرتى كه از طرف خداوند دارند مأمور به حمل آن هستند.5


4) تفسیر نورالثقلین.

5) تفسیر نورالثقلین.

پیام‌ها
نفخ در صور، از امور حتمى است. «اذا نفخ فى الصور»

متلاشى شدن نظام موجود، از طریق صداى رعد آساست. «نفخ فى الصّور... فدكّتا»

زمین از مدار حركت خود خارج، كوهها از جایگاه خود كنده و در یك برخورد در هم كوبیده مى‌شوند. «و حملت الارض و الجبال فدكّتا»

فروپاشى كوهها با شدّت و سرعت خواهد بود. «دكّة واحدة»

واقعه مهم، قیامت است و هر واقعه دیگر نسبت به آن ناچیز است. «وقعت الواقعة»

پایان آسمان محكم، «سبعاً شداداً» سستى است. «فهى یومئذٍ واهیة»

گرچه در قیامت نظام موجود بهم مى‌خورد ولى نظام دیگرى حاكم مى‌شود، نظامى كه با حضور فرشتگان برپا مى‌شود. «و الملك على ارجائها و یحمل عرش ربّك فوقهم ثمانیة»

تمام ابعاد پنهان شخصیّت انسان در قیامت به نمایش گذاشته مى‌شود و شخصیّت واقعى انسان، خوبى‌ها و بدى‌ها، افكار و انگیزه‌ها، نقص‌ها و كمالات، كشف و عرضه مى‌شود. «لا تخفى منكم خافیة»