وَإِذۡ أَنجَيۡنَـٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُقَتِّلُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءٌ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمٌ
141
تفسیر نور
و(به یاد آورید) زمانى كه شما را از چنگال فرعونیان نجات دادیم، كه شما را سخت شكنجه مىكردند، پسران شما را مىكشتند و زنان شما را (براى خدمتگزارى و بردگى) زنده نگه مىداشتند و در این ناگوارىها، آزمایش بزرگى از سوى پروردگارتان براى شما بود.
نکتهها
«یَسومونكم» از «سوم»، به معناى دنبال چیزى رفتن یا تحمیل كردن است.در آیهى قبل كه سخن از برترى و فضیلت بنىاسرائیل بود، آن را فقط به خدا نسبت داد و فرمود: «هو فضّلكم على العالمین» ولى این آیه مىفرماید: ما آنها را نجات دادیم، «انجینا» این تفاوت در مفرد و جمع، شاید به خاطر آن است كه نجات خداوند، به واسطهى صبر و مقاومت خود مردم و رهبرى حضرت موسى انجام گرفته است و معمولاً در مواردى كه الطاف الهى از طریق واسطهها انجام گیرد، ضمیر جمع بكار برده مىشود. مثلاً در مورد باران مىفرماید: «أنزلنا» 246 ، زیرا دریا، گرما، ابر، باد و موارد دیگر دست به دست هم داده و باران را به وجود آوردهاند.
246) مؤمنون، 18
پیامها
نجاتدهندهى واقعى خداوند است، گرچه نجات از طریق رهبرى موسى انجام گرفته باشد. «انجیناكم» یاد نعمتهاى الهى، سبب پایدارى و پرهیز از شرك است. «أغیراللّه ابغیكم... و اذ انجیناكم»
رهبران باید پیوسته نعمتهاى الهى را یادآورى كنند تا مردم دچار غفلت نشوند. «واذ أنجیناكم»
طاغوتها بدون یاران و اطرافیان، زورى ندارند. «آل فرعون»
طاغوتها براى حفظ حكومتشان، بىگناهان را مىكشند. «یقتّلون أبناءكم»
زنان و جوانان، اهداف نقشههاى طاغوت هستند. «یقتّلون... یستحیون...»
زنده نگاهداشتن مادرانى كه فرزندانشان را جلو چشمشان كشتهاند، بدترین عذاب است. «سوء العذاب یقتّلون ابنائكم و یستحیون نسائكم»
گاهى حوادث تلخ وناگوار، وسیله آزمایش الهىاند. «بلاءُ من ربّكم»
سختىها و گرفتارىها را هر چند بزرگ باشند، در مسیر تربیت انسان و آزمایشى الهى بدانیم. «و فى ذلكم بلاء من ربّكم عظیم»