سوره اعلى - آیات 16 تا 19 جزء 30 - صفحه 592

    بَلۡ تُؤۡثِرُونَ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا

    16

    وَٱلۡـَٔاخِرَةُ خَيۡرٌ وَأَبۡقَىٰٓ

    17

    إِنَّ هَـٰذَا لَفِي ٱلصُّحُفِ ٱلۡأُولَىٰ

    18

    صُحُفِ إِبۡرَٰهِيمَ وَمُوسَىٰ

    19

تفسیر نور
ولى شما زندگى دنیا را ترجیح مى‌دهید. و حال آنكه آخرت بهتر و ماندگارتر است. این سخن در كتب آسمانى پیشین نیز آمده است. كتاب‌هاى ابراهیم و موسى.

نکته‌ها
در روایات، علاقه به دنیا سرچشمه تمام خطاهاست. «حبّ الدنیا رأس كل خطیئة»13 دنیا پل عبور است، نه توقفگاه، باید از آن عبور كرد و به اقامتگاه رسید. «خذوا من ممرّكم لمقرّكم»14

در قرآن معمولاً زكات بعد از نماز آمده است: «یقیمون الصّلاة و یؤتون الزكاة»15 ولى امام صادق علیه السلام مى‌فرماید: در عید فطر پرداخت زكات به فقرا قبل از نماز عید آمده است. سپس این آیه را تلاوت فرمود:16 «قد افلح من تزكّى و ذكر اسم ربّه فصلّى»

امام رضاعلیه السلام از معناى این آیه سؤال كرد: «ذكر اسم ربّه فَصَلى» شخصى گفت: هرگاه نام خدا را برد نماز بخواند. امام فرمود: این تكلیف سختى است كه در شبانه روز هر وقت نام خدا برده شد انسان نماز بخواند. او پرسید: پس معنا چیست؟

امام فرمود: هرگاه نام خدا برده شد، صلوات بر محمّد و آل محمّد بفرستد. «كلمّا ذكر ربّه صَلّى على محمّد و اله»17

آخرت بهتر از دنیا است، زیرا ویژگى‌هاى زیر را دارد:

جاودانگى زمانى: «خالدین فیها»18

وسعت مكانى: «عرضها كعرض السماء و الارض»19

تنوع در خوراكى: «انهار من عسل»20، «فاكهة كثیر»21

دورى از ترس و اندوه: «آمنین»22

دوستان وفادار: «اخواناً على سرر متقابلین»23

همسران زیبا: «كامثال اللؤلؤ المكنون»24

ابوذر از پیامبر اكرم‌صلى الله علیه وآله نقل مى‌كند كه خداوند یكصد و بیست و چهار هزار پیامبر فرستاده كه 313 نفر آنها رسول و مابقى نبىّ بوده‌اند و جمعاً 104 كتاب داشتند.25


13) كافى، ج‌2، ص‌130.

14) نهج‌البلاغه، خطبه 203.

15) مائده، 55.

16) تهذیب‌الاحكام، ج‌4، ص‌108.

17) تفسیر نورالثقلین.

18) آل‌عمران، 15.

19) حدید، 21.

20) محمّد، 15.

21) زخرف، 73.

22) حجر، 46.

23) حجر، 47.

24) واقعه، 23.

25) تفسیر المیزان.

پیام‌ها
مانع تزكیه، علاقه به دنیاست. «بل تؤثرون»

دنیا بد نیست، آنچه مورد انتقاد است ترجیح آن بر آخرت است. «تؤثرون»

هرگاه از چیزى انتقاد مى‌كنید، نمونه خوب و راهكار آن را نشان دهید. «تؤثرون... و الاخرة خیر»

راه پاك شدن دل و فكر انسان، ذكر مدام و مستمر نام خداوند است. «تزكّى و ذكر اسم ربّه»

توجه به جلوه‌هاى ربوبیّت، عامل یاد خداست. «ذكر اسم ربّه»

نماز باید بر اساس ذكر و توجه باشد، نه غافلانه و بر اساس عادت. «ذكر اسم ربّه فَصلّى»

نمازگزاران زمانى رستگارند كه اهل تزكیه و یاد خدا باشند. «تزكّى و ذكر اسم ربّه فصَلّى»

كتب آسمانى، همسو و هماهنگ با یكدیگر هستند. «انّ هذا لفى الصحف الاولى»

در میان كتب آسمانى، كتب حضرت ابراهیم و حضرت موسى امتیاز خاصى دارد. «صحف ابراهیم و موسى»