وَلَقَدۡ بَوَّأۡنَا بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ مُبَوَّأَ صِدۡقٍ وَرَزَقۡنَـٰهُم مِّنَ ٱلطَّيِّبَـٰتِ فَمَا ٱخۡتَلَفُواْ حَتَّىٰ جَآءَهُمُ ٱلۡعِلۡمُۚ إِنَّ رَبَّكَ يَقۡضِي بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَـٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ
93
تفسیر نور
و ما بنىاسرائیل را در جایگاه شایستهاى جا دادیم و از چیزهاى پاكیزه به آنان روزى بخشیدیم، ولى آنان (با دیدن آن همه معجزات) اختلاف نكردند، مگر پس از علم و آگاهى (به حقّانیّت موسى). همانا پروردگارت، روز قیامت در آنچه كه در آن اختلاف مىكردند، میان آنان داورى مىكند.
نکتهها
كلمهى «صِدق» در فرهنگ قرآن، گاه در پى كلماتى مىآید و مفهومِ شایسته، خوب و مناسب را مىرساند، مانند: «قَدَم صِدق» 349 ، «مُدخل صِدق»، «مُخرج صِدق» 350 ، «لِسان صِدق» 351 ، «وَعد الصدق» 352 ، «مَقعد صدق» 353 و «مُبَوّء صِدق». یعنى صدق و مطابق با واقع بودن، براى همه چیز ارزش است. در اینجا هم گویا مطلوب بودن محلّ زیست بنىاسرائیل از نظر آب و هوا و نعمتها، یعنى شام و فلسطین منظور است. مكان صدق یعنى آنچه واقعاً جایگاهِ درست است، آنگونه كه باید باشد. مسكن بنىاسرائیل هم داراى تمام شرایط زندگى بود و هم بسیار حاصلخیز كه جملهى «رزقناهم من الطیبات» بیانگر آن است.349) یونس، 2.
پیامها
برخوردارى از مسكن مناسب، یكى از نعمتهاى الهى و مورد پسند ادیان الهى است. «مبوّء صدق» در نهضتهاى انبیا، علاوه بر معنویّت، ابعاد مادّى زندگى مردم نیز مورد توجّه است. «بوّأنا، رزقنا»
باآنكه اغلب پس از انقلابها و تحوّلات، توازن اقتصادى جامعه به هم مىخورد و گرانى یا قحطى پیش مىآید، ولى خداوند با سرنگونى رژیم فرعونى، بنىاسرائیل را از كمبودها نجات بخشید. «رزقناهم»
تفرقه، همهى نعمتهاى الهى را خنثى مىكند. «بوّأنا، رزقنا، اختلفوا»
ریشهى اختلافها، همیشه مسائل مادّى و رفاهى نیست، گاهى هم هوسها است. «بوّأنا، رزقنا، اختلفوا»
علم به تنهایى نجات بخش نیست. «اختلفوا، جائهم العلم»
قرآن بیشترین انتقاد را از اختلافهاى آگاهانه دارد. «جاءهم العلم»