فَإِن تَوَلَّوۡاْ فَقَدۡ أَبۡلَغۡتُكُم مَّآ أُرۡسِلۡتُ بِهِۦٓ إِلَيۡكُمۡۚ وَيَسۡتَخۡلِفُ رَبِّي قَوۡمًا غَيۡرَكُمۡ وَلَا تَضُرُّونَهُۥ شَيۡـًٔاۚ إِنَّ رَبِّي عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٍ حَفِيظٌ
57
تفسیر نور
پس اگر شما (از دعوتم) روى برگردانید، پس براستى كه من آنچه را كه به خاطر آن به سوى شما (مأمور و) فرستاده شدهام، به شما رساندهام و پروردگارم گروه دیگرى را جانشین شما خواهد كرد، و شما هیچ ضررى به اونمىرسانید. همانا پروردگارم بر هر چیزى نگهبان است.
پیامها
انبیا پس از دعوت وابلاغ امر الهى، اتمام حجّت مىكنند. «فانتولّوا فقد ابلغتكم» مسئولیّت مبلّغ، بیان معارف دینى است، نه اجباربر آن. «فان تولّوا فقد ابلغتكم»
مبلّغ دین و رهبر امّت نباید اعراض مردم را نشانهى ضعف و شكست خود به حساب آورد. «فان تولوا فقد ابلغتكم »
استقرار یا انقراض امّتها، بدون حساب و تصادفى نیست، بلكه تابع قانون و سنّتهایى است كه خداوند حاكم فرموده است. «یستخلف ربى قوماً غیركم» (شرك، گناه ومخالفت با انبیا، از عوامل نابودى جامعهها و تحوّلات تاریخى است)
كفر، سرپیچى، مرگ و نابودى ما، ضررى را متوجّه خداوند نمىسازد. «ان تولّوا، یستخلف... غیركم و لا تضرّونه»
خداوند بر همه چیز و همه كس حافظ است، لذا كفر و توطئهى ما بر خداوند ضررى نمىرساند. «انّ ربّى على كلّ شى حفیظ »