وَمَا كُنتَ بِجَانِبِ ٱلۡغَرۡبِيِّ إِذۡ قَضَيۡنَآ إِلَىٰ مُوسَى ٱلۡأَمۡرَ وَمَا كُنتَ مِنَ ٱلشَّـٰهِدِينَ
44
تفسیر نور
و هنگامى كه فرمان (نبوّت) را به موسى دادیم، تو در جانب غربى (كوه طور) حضور نداشتى و از شاهدان نبودى.
نکتهها
با مطالعهى تاریخ گذشتگان، مىتوان با آنان زندگى كرد، هر چند درمیانشان حضور فیزیكى نداشت. حضرت علىعلیه السلام به فرزندش امامحسنعلیه السلام مىفرماید: من گرچه عمر پیشینیان را نداشتهام امّا بخاطر مطالعه، تفكّر و دقّت در زندگانى وآثار آنان، گویى یكى از آنان شده و با آنان زندگى كردهام.72عبارت «ما كُنتَ» چهار مرتبه در این آیه و آیات بعد تكرار گردیده كه بر غیبى بودن اخبارِ تاریخى قرآن تأكید دارد.
72) نهجالبلاغه، نامه 31.
پیامها
نقل ماجراى نبوّت حضرت موسى با همهى ریزهكارىهاى آن، از زبان پیامبرى كه در آن زمانها حضور نداشته، نشانهى حقّانیّت و اعجاز قرآن است. «وما كنتَ... و ما كنتَ...» برخى داستانهاى قرآن، از اخبار غیبى است، نه از نقل شاهدان عینى. «و ما كنتَ بجانب...»
بخش غربى كوه طور، محلّ نزول تورات بوده است. «بجانب الغربى»