إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ بَعۡدَ إِيمَـٰنِهِمۡ ثُمَّ ٱزۡدَادُواْ كُفۡرًا لَّن تُقۡبَلَ تَوۡبَتُهُمۡ وَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلضَّآلُّونَ
90
تفسیر نور
البتّه كسانى كه پس از ایمان آوردن، كافر شدند وسپس بر كفر خود افزودند، هرگز توبهى آنها پذیرفته نخواهد شد و آنها همان گمراهانند.
نکتهها
مرتدّین و از دین برگشتگان دو نوعند:الف: مرتدّ ملّى، كه پدر و مادر او هنگام انعقاد نطفه او كافر باشند، بعد از بلوغ اظهار كفر كند و سپس اسلام بیاورد و پس از آن مجدداً از اسلام دست بردارد. چون این شخص مسلمان زاده نیست، مجازاتش خفیف و سبك است.
ب: مرتدّ فطرى، كه هنگام انعقاد نطفه او پدر یا مادرش مسلمان باشند، بعد از بلوغ اظهار اسلام كند و سپس از دین و آیین خویش دست بردارد و به اسلام پشت كند. این چنین شخصى مجازات سنگینى همانند اعدام را در پیش رو دارد.
گرچه راه توبه بر احدى بسته نیست، امّا نباید گروهى از این توبهى مقدّس سوءاستفاده كنند. كسانى كه از ایمان خود دست برداشته ودائماً بر كفر و لجاجت خود مىافزایند و جز لحظهى مرگ یا غلبهى مسلمین، حاضر به توبه نیستند، توبه این گونه افراد قابل قبول نخواهد بود، زیرا توبه آداب و شرایط و شیوهاى دارد كه شامل حال اینها نمىشود.
پیامها
ایمانى ارزش دارد كه تا پایان عمر تداوم داشته باشد. ایمانى كه با كفر پایان پذیرد، كارساز نیست. «كفروا بعد ایمانهم» انسان مختار است، مىتواند ایمان آورد و یا كفر ورزد. مىتواند بر ایمان خود پایدار و یا در كفر خود پافشارى كند. مىتواند توبه كند یا بر گناه اصرار بورزد. «كفروا بعد ایمانهم»
هر یك از كمالات و یا انحرافات، قابل افزایش ویا كاهش است. ازدیاد علم مانند: «زدنى علما»99 افزایش هدایت: «زادهم هدى»100 افزایش گمراهى: «ازدادوا كفراً»
خداوند توبه پذیر است، ولى گروهى زمینهها را از دست دادهاند. جرّاح هر چقدر هم لایق باشد، تا زمینهى پیوند در مریض نباشد كارى پیش نمىبرد. «لن تُقبَل توبتهم»
اصرار و تداوم كفر، سبب محرومیّت از پذیرفته شدن توبه است. «ازدادوا كفراً لن تُقبَل توبتهم»
99) طه، 114.