إِنَّ ٱللَّهَ وَمَلَـٰٓئِكَتَهُۥ يُصَلُّونَ عَلَى ٱلنَّبِيِّۚ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ صَلُّواْ عَلَيۡهِ وَسَلِّمُواْ تَسۡلِيمًا
56
تفسیر نور
همانا خداوند و فرشتگان او بر پیامبر درود مىفرستند؛ اى كسانى كه ایمان آوردهاید! شما (نیز) بر او درود فرستید و به او سلام كنید سلامى همراه با تسلیم.
نکتهها
در كتابهاى ششگانهى اهل سنّت روایاتى آمده كه از پیامبر اكرم صلى الله علیه وآله پرسیدند: چگونه صلوات بفرستیم؟ فرمود: بگویید: «اللّهم صلّ على محمّد و آل محمّد»در صحیح بخارى432 (باب چگونگى صلوات بر پیامبر) وقتى این حدیث را نقل مىكند، در همان نقل حدیث، كلمهى «آل محمّد» را حذف كرده، چنین مىنویسد: از محمّد «صلّى اللّه علیه و سلّم» پرسیدند: چگونه صلوات بفرستیم؟ فرمود: بگویید: «اللّهم صلّ على محمّد و على آل محمّد»!؟
در كنار نام پیامبر، ذكر صلوات مهم است. رسول خداصلى الله علیه وآله فرمود: «هركه دركتاب ونوشتهاى بر من صلوات فرستد تا آن صلوات در آن نوشته باقى است، براى او پاداش خواهدبود».433
در حدیث مىخوانیم: «هركس بر حضرت محمّدصلى الله علیه وآله یك صلوات فرستد، خداوند ده صلوات بر او مىفرستد و ده لغزش او را مىپوشاند».434
صلوات، كلید استجابت دعا و سبب سنگین شدن میزان مؤمن در قیامت مىشود.
خداوند در قرآن به پیامبرش مىفرماید: به زكات دهندگان صلوات فرست، «خذ من اموالهم صدقة... صلّ علیهم»435، در این آیه به مردم سفارش مىكند كه بر پیامبر صلوات فرستاده شود. آرى، در اسلام رابطه مردم و رهبر، رابطه صلوات ودرود است همانگونه كه در آیه 54 سوره انعام خدا به پیامبرش دستور مىدهد به كسانى كه به ملاقاتت مىآیند سلام كن. «اذا جاءك الّذین یؤمنون بآیاتنا فقل سلام علیكم»
امام صادقعلیه السلام فرمود: «درود خداوند به معناى رحمت، درود ملائكه به معناى به پاكى یاد كردن و درود مردم به معناى دعاست».436
432) صحیح بخارى، حدیث 5880.
433) تفسیر روحالبیان.
434) تفسیر مجمع البیان.
436) تفسیر نورالثقلین.
پیامها
هرگاه خواستید دیگران را به كار خیرى دعوت كنید، اوّل خود و دست اندركاران شروع كنید. (خداوند براى فرمان صلوات به مردم، اوّل از صلوات خود و فرشتگان نام مىبرد.) «انّ اللّه و ملائكته یصلّون» صلوات خدا و فرشتگان دایمى است. «یصلّون»
صلوات بر پیامبر، لازمه ایمان و از وظائف مؤمنان است. «یا ایّها الّذین آمنوا صلّوا»
درود لفظى كافى نیست، تسلیم عملى نیز لازم است. «صلّوا علیه و سلّموا»
رابطهى مردم و رهبر در حكومت الهى، صلوات و سلام است. (علاقهى قلبى كافى نیست، اظهار علاقه لازم است.) «صلّوا علیه و سلّموا»