عَلَّمَهُ ٱلۡبَيَانَ
4
تفسیر نور
به او بیان آموخت.
نکتهها
حضرت علىعلیه السلام مىفرماید: «لاتجعلنّ ذرب لسانك على من انطقك و بلاغة قولك على من سدّدك»41 تندى و تیزى زبانت را براى كسى كه تو را سخن گفتن تعلیم داده قرار مده و بلاغت و زیبایى كلامت را به رخ كسى كه گفتار تو را قاعدهمند و زیبا كرده، مكش.قدرت بیان و سخن گفتن، هدیه الهى به انسان است و قرآن براى شیوه بیان دستوراتى داده است، از جمله:
مستدل و محكم باشد. «قولاً سدیداً»42
پسندیده و به اندازه باشد. «قولاً معروفاً»43
نرم و مهربانانه باشد. «قولاً لیّناً»44
شیوا و رسا و واضح باشد. «قولاً بلیغاً»45
كریمانه و بزرگوارانه باشد. «قولاً كریماً»46
زیبا، نیكو و مطلوب باشد. «قولوا للنّاس حسناً»47
بهترینها گفته شود. «یقولوا الّتى هى احسن»48
حتّى مجادلات و گفتگوهاى انتقادى، به بهترین وجه باشد. «جادلهم بالّتى هى احسن»49
41) نهجالبلاغه، حكمت 411.
42) نساء، آیه 9.
43) بقره، آیه 235 .
44) طه، آیه 44.
پیامها
علم، برترین كمالى است كه خداوند به انسان عطا كرده است. «علّم... علّمه» (علم و تعلیم قبل و پس از خلقت انسان تكرار شده است) زبان و لغت خاص مهم نیست، اصل قدرت بیان مهمّ است. «علّمه البیان»
زبان، وسیله بیان است، اصل بیان هدیه الهى است. «علّمه البیان»
پدر و مادر، قوّهى سخن گفتن را كه خداوند در نهاد هر نوزادى نهفته است، آشكار مىكنند و به فعلیّت مىرسانند. «علّمه البیان»
آفرینش انسان در میان دو تعلیم الهى قرار گرفته است. «علّم القرآن، خلق الانسان، علّمه البیان»
قدرت بیان، جلوهاى از رحمت الهى است. «الرّحمن... علّمه البیان»
كسانى كه توانایى سخن گفتن به چند زبان را دارند، هنر خود را از خدا بدانند. «علّمه البیان»
علمى مورد ستایش است كه بیان شود. «علّم القرآن... علّمه البیان»