لَّا يَنۡهَىٰكُمُ ٱللَّهُ عَنِ ٱلَّذِينَ لَمۡ يُقَـٰتِلُوكُمۡ فِي ٱلدِّينِ وَلَمۡ يُخۡرِجُوكُم مِّن دِيَـٰرِكُمۡ أَن تَبَرُّوهُمۡ وَتُقۡسِطُوٓاْ إِلَيۡهِمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلۡمُقۡسِطِينَ
8
تفسیر نور
خداوند شما را از نیكى و عدل نسبت به كسانى كه با شما به خاطر دین جنگ نكرده و شما را از خانههایتان بیرون ننمودهاند منع نمىكند. همانا خداوند عدالت پیشگان را دوست دارد.
نکتهها
كافران دو دستهاند، گروهى درصدد دشمنى و توطئه علیه مسلمانانند كه در آیات قبل فرمود: چرا شما با آنان اظهار دوستى مىكنید، از آنان برائت بجوئید كه خدا براى شما كافى است. امّا یك دسته از كفّار، علیه شما اقدامى نكرده و در صدد توطئه علیه شما نیستند، این آیه مىفرماید: با آنان به نیكى رفتار كنید و برقرارى رابطه با آنان منعى ندارد.سیاست خارجى اسلام بر اساس جذب و جلب دیگران است و این امر از طرق زیر قابل دستیابى است:
1. نیكى. «تبروّهم» با آنان نیكى كنید.
2. عدالت. «تقسطوا الیهم» نسبت به آنان قسط و عدالت داشته باشند.
3. مهلت تحقیق. «و ان احد من المشركین استجارك فاجره حتّى یسمع كلام اللّه»34 اگر یكى از آنان مهلت خواست، به او مهلت بدهید تا كلام خدا را بشنود.
4. قبول پیشنهاد صلح. «و ان جنحوا للسلم فاجنح لها»35 اگر براى زندگى مسالمتآمیز آغوش باز كردند، پیشنهاد صلح آنان را بپذیر.
5. كمك مالى. «والمؤلّفة قلوبهم»36 سهمى از زكات براى ایجاد الفت با آنان مصرف شود.
6. ردّ امانات آنان، وفا به عهد با آنان، محترم شمردن پیمانهاى آنان و نیكى به والدین آنان.
بر اساس این آیه، كفّار غیر حربى كه بناى جنگ با مسلمانان را ندارند و در حكومت اسلامى زندگى مىكنند، از حقوق و عدالت اجتماعى برخوردارند.
34) توبه، 6.
پیامها
حساب كفّار بىآزار از كفّار آزاررسان جداست. «لم یقاتلوكم... لم یخرجوكم» اسلام دین نیكى و عدالت است، حتّى نسبت به كفّار. «ان تبروّهم و تقسطوا الیهم»
با اعلام محبت الهى، انگیزهها را بالا ببرید. «ان اللّه یحبّ المقسطین»