وَمِمَّنۡ حَوۡلَكُم مِّنَ ٱلۡأَعۡرَابِ مُنَـٰفِقُونَ وَمِنۡ أَهۡلِ ٱلۡمَدِينَةِ مَرَدُواْ عَلَى ٱلنِّفَاقِ لَا تَعۡلَمُهُمۡ نَحۡنُ نَعۡلَمُهُمۡۚ سَنُعَذِّبُهُم مَّرَّتَيۡنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلَىٰ عَذَابٍ عَظِيمٍ
101
تفسیر نور
و از میان بادیهنشینانِ پیرامونِ شما، گروهى منافقند و از اهل مدینه نیز عدّهاى برنفاق خو گرفتهاند، تو آنان را نمىشناسى، (ولى) ما آنها را مىشناسیم! بزودى آنان را دوبار عذاب خواهیم كرد، سپس به سوى عذابى سهمگین، بازگردانده مىشوند.
نکتهها
«مَرَدوا» به معناى ممارست وتمرین بر كارى است تا آنجا كه خصلتى را ایجاد كند.دوبار عذاب، «سنعذّبهم مرّتین» یكى رسوایى میان مردم است و یكى سخت جان دادن. چنانكه در آیهى 50 سوره انفال آمده است: «یَضربون وجوههم و اَدبارهم»، فرشتگان مرگ، به صورت و پشت آنان سیلى مىزنند. و شاید مراد از دوبار عذاب، عذاب روحى و عذاب جسمى باشد.
پیامها
مواظب منافقانى باشیم كه در كنار و اطراف ما هستند. «حولكم» كفر و نفاقِ بادیهنشینان، شدید ولى علنى است، امّا نفاق شهرنشینان مرموزانهتر است. «من اهل المدینة مردوا على النّفاق لا تعلمهم»
نفاق، مراحلى دارد؛ گاهى سطحى و گاهى ریشهدار است. «مردوا على النفاق...»
پیامبر، بدون عنایت و تعلیم الهى، غیب نمىداند. «لاتعلمهم»
آنان كه بر انحراف اصرار ورزند و خو بگیرند، عذابشان بیشتر است. «مردوا على النفاق، سنعذّبهم مرّتین»
منافق، در دنیا و آخرت گرفتار است و گرفتاریش چندان دور نیست. «سنعذّبهم مرّتین ثمّ یردون الى عذاب عظیم»