وَإِن نَّكَثُوٓاْ أَيۡمَـٰنَهُم مِّنۢ بَعۡدِ عَهۡدِهِمۡ وَطَعَنُواْ فِي دِينِكُمۡ فَقَـٰتِلُوٓاْ أَئِمَّةَ ٱلۡكُفۡرِ إِنَّهُمۡ لَآ أَيۡمَـٰنَ لَهُمۡ لَعَلَّهُمۡ يَنتَهُونَ
12
تفسیر نور
امّا اگر (به جاى توبه،) سوگندهاى خویش را پس از بستنِ پیمانشان شكستند و در دین شما، زبان به طعنه (و عیبگوئى) گشودند، پس با سران كفر بجنگید. زیرا كه آنان را (پایبندى به) سوگندى نیست، باشد كه (با شدّتِ عمل شما،) از كردار خود باز ایستند.
نکتهها
از علىعلیه السلام پرسیدند: چرا فراریان جنگ صفّین را تعقیب كردید، ولى در جنگ جمل، كارى به فراریان نداشتید؟حضرت فرمود: در صفّین، رهبر كفر زنده بود و فراریان دور او جمع شده، متشكّل مىشدند و حملهى مجدّد مىكردند، امّا در جنگ جمل، با كشته شدن رهبرشان، محورى براى تشكّل و سازماندهى مجدّد نداشتند.
امام صادقعلیه السلام فرمود: هر كس به دین شما طعنه زند، قطعاً كافر مىشود. سپس این آیه را تلاوت فرمود. 20
20) تفسیر نورالثقلین.
پیامها
ارتداد از دین، یكى از نمونههاى پیمانشكنى و مسخره كردن مكتب است. «و ان نكثوا» (شاید «نكثوا» پس از «تابوا» اشاره به ارتداد باشد). كیفر طعن و توهین به اسلام، اعدام است. «طعنوا، فقاتلوا» (با توهین كنندگان به مقدّسات مذهبى، باید به شدّت برخورد كرد)
جهاد اسلامى، براى دفاع از مكتب است. «نكثوا، طعنوا، فقاتلوا»
چون پیمانشكنى و مسخره كردن دین، از ناحیهى رهبران كفر است، پس با آنان مبارزه كنید. «فقاتلوا ائمّة الكفر»
در مبارزه، باید نابودى سران توطئه و مركز فرماندهى و تشكیلات دشمن، در اولویت باشد. «فقاتلوا ائمّة الكفر»
هر سوگندى شما را نفریبد. سوگند پیمانشكنان، بىاعتبار است. «لا ایمان لهم»
از اهداف جهاد اسلامى، جلوگیرى از توطئه دشمن است. «لعلّهم ینتهون»