فَلَا تَعۡلَمُ نَفۡسٌ مَّآ أُخۡفِيَ لَهُم مِّن قُرَّةِ أَعۡيُنٍ جَزَآءَۢ بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ
17
تفسیر نور
هیچ كس نمىداند چه پاداش مهمّى كه مایهى روشنى چشمهاست براى آنان نهفته است، این پاداش كارهایى است كه انجام مىدادند.
نکتهها
قرآن در مورد میزان پاداشهاى الهى چند تعبیر دارد. یك جا «ضِعف»357 به معناى دو برابر، یك جا «اَضعافاً»358 به معناى چند برابر یك جا «عشر امثالها»359 به معناى ده برابر و در جاى دیگر تشبیه به دانهاى كه هفت خوشه برآورد و در هر خوشه صد دانه باشد، یعنى هفتصد برابر؛360 ولى این آیه فراتر از عدد و رقم را بازگو مىكند و مىفرماید: هیچ كس از پاداش این گروه از مؤمنان، كه اهل نماز شب و انفاق هستند، آگاه نیست.امام صادقعلیه السلام فرمود: «ثواب هر كار نیكى در قرآن بیان شده است، مگر نماز شب؛ كه جز خداوند كسى پاداش آن را نمىداند. سپس این آیه را تلاوت فرمود».361
357) اعراف، 38.
361) تفاسیر مجمعالبیان والمیزان.
پیامها
سحرخیزى، نماز شب، كمك به محرومان، بالاترین پاداشها را دارد. «فلا تعلم نفس» برخى پاداشهاى الهى، براى ما قابل درك نیست. «فلا تعلم نفس»
در شیوهى تربیت، گاهى باید نوع و مقدار تشویق و پاداش مخفى باشد. «ما اُخفى لهم»
عبادت مخفى، پاداشهاى مخفى دارد. «تتجافى... اُخفى لهم»
براى دریافت پاداش بىحساب، سختى سحرخیزى را بر خود هموار كنیم. «تتجافى - اُخفى لهم»
سعدیا گرچه سخندان و نصیحت گویى؛به عمل كار برآید به سخندانى نیست. «بما كانوا یعملون»